Publication Details:

«Արցախի երիտասարդ գիտնականների և մասնագետների միավորում» (ԱԵԳՄՄ) հասարակական կազմակերպության «Գիտական Արցախ» պարբերականն ընդգրկված է ՀՀ ԲՈԿ-ի կողմից հաստատված «Ատենախոսությունների հիմնական արդյունքների և դրույթների հրատարակման համար ընդունելի գիտական հրատարակությունների» ցանկում: Պարբերականը, որի հիմնադիրը Երևանի պետական համալսարանն է, լույս է տեսնում տարեկան առնվազն 2 անգամ (2020 թվականից՝ տարեկան 4 անգամ):

Journal or Publication Title:

Գիտական Արցախ=Scientific Artsakh=Научный Арцах

Date of publication:

2025

Number:

3 (26)

ISSN:

e-2738-2672 ; 2579-2652

Official URL:

www.artsakhlib.am

Additional Information:

Musayelyan Sona, Мусаелян Сона

Other title:

Отражение национального быта в книге Макара Бархударянца «Мирзай и Аннай» ; Reflection of National Life in Makar Barkhudaryan's Book "Mirzai and Anna"

Coverage:

149-158

Abstract:

Հոդվածի նպատակն է դիտարկել, թե ինչպես են սոցիալական միջավայրը և ավանդական մտածողությունը որոշիչ դեր ունենում մարդկային ճակատագրերի կործանման վրա։ Հոդվածի նպատակին հասնելու համար առաջադրվել է հետևյալ խնդիրը. բացահայտել և վերլուծել ազգային կենցաղին բնորոշ տարրերը Մակար Բարխուդարյանցի «Միրզայ և Աննայ» երկում։ Հոդվածում կիրառվել են հերմենևտիկայի, կենսագրական մասնագիտական մեթոդը։ Թեմայի արդիականությունը պայմանավորված է նրանով, որ Մակար Բարխուդարյանցի հիշյալ երկը գիտական շրջանառության մեջ ներառվում է առաջին անգամ՝ բացահայտելով հեղինակի աշխարհայացքը և գեղարվեստական մտածողությունը։ Քիչ ուսումնասիրված լինելու հանգամանքով պայմանավորված՝ այն բացահայտում է ժամանակաշրջանի և սոցիալ-մշակութային միջավայրի բնութագրման առումով մինչ այժմ չընդգծված մի շարք նոր շերտեր։ Ներկայացվում են նաև ազգային կենցաղի փոփոխության խնդիրները՝ ժամանակի անցումային շրջափուլում։ Ազգային կենցաղին բնորոշ տարրերի վերհանումը ունի նաև դաստիարակչական նշանակություն։ Աշխատանքի գիտական նորույթը Մակար Բարխուդարյանցի գեղար-վեստական ժառանգության, մասնավորապես՝ «Միրզայ և Աննայ» երկի՝ ազգային կենցաղի և սոցիալ-հոգեբանական շերտերի համադրական ուսում-նասիրության մեջ է։ Ուսումնասիրության համար նյութ են հանդիսացել արխիվային և տպագիր նյութերը։ Հետազոտության արդյունքում բացահայտվել է ազգային կենցաղի, սոցիալական միջավայրի և ավանդական մտածողության փոխկապակցված համակարգը՝ ցույց տալով դրանց գործառույթը մարդկային ճակատագրերի կործանման պատճառահետևանքային շղթայում։
The aim of the article is to examine how the social environment and traditional modes of thinking play a decisive role in the destruction of human destinies. In order to achieve this aim, the following objective has been set: to identify and analyze elements characteristic of national everyday life in Makar Barkhudaryants’s work “Mirzay and Annay.” The study employs hermeneutic and biographical research methods. The relevance of the topic is determined by the fact that this work by Makar Barkhudaryants is introduced into scholarly circulation for the first time, thereby revealing the author’s worldview and artistic thinking. Due to its limited prior study, the work uncovers a number of previously unexplored layers significant for characterizing the historical period and the socio-cultural environment. The article also addresses issues related to the transformation of national everyday life during a transitional period. The identification of elements characteristic of national everyday life also carries an educational value. The scientific novelty of the research lies in the comprehensive study of Makar Barkhudaryants’s literary heritage, particularly “Mirzay and Annay,” through a comparative analysis of national-cultural and socio-psychological layers. The research is based on archival and printed materials. As a result of the study, an interconnected system of national everyday life, social environment, and traditional thinking has been revealed, demonstrating their function within the cause-and-effect chain leading to the destruction of human destinies.
Цель статьи заключается в рассмотрении того, каким образом социальная среда и традиционное мышление оказывают решающее влияние на разрушение человеческих судеб. Для достижения этой цели ставится задача выявить и проанализировать элементы, характерные для национального быта, в произведении Макара Бархударяна «Мирзай и Аннай». В исследовании применены герменевтический и биографический методы. Актуальность темы определяется тем, что указанное произведение Макара Бархударянца впервые вводится в научный оборот, раскрывая мировоззрение автора и особенности его художественного мышления. В силу недостаточной изученности текст открывает новые пласты, ранее не акцентированные в характеристике эпохи и социально-культурной среды. В статье также рассматриваются проблемы трансформации национального быта в переходный период. Выявление элементов, присущих национальной традиции, имеет и воспитательное значение. Научная новизна работы состоит в сопоставительном исследовании художественного наследия Макара Бархударяна, в частности произведения «Мирзай и Аннай», с точки зрения национального быта и социально-психологических пластов. Материалом для исследования послужили архивные и печатные источники. В результате анализа выявлена взаимосвязанная система национального быта, социальной среды и традиционного мышления, показана их роль в причинно-следственной цепи, ведущей к разрушению человеческих судеб.

Place of publishing:

Երևան

Publisher:

«ԱՐՑԱԽ» հրատ. ; ԱԵԳՄՄ հրատ.

Format:

pdf

Identifier:

oai:arar.sci.am:427990