Publication Details:

«Բանբեր Մատենադարանի» միջնադարագիտական, հայագիտական, ձեռագրագիտական հանդեսը լույս է տեսնում Մատենադարանի հիմնադրումից ի վեր: Հանդեսի առաջին երկու համարները լույս են տեսել 1941 և 1950 թվականներին և կոչվել «Գիտական նյութերի ժողովածու»: Այս ժողովածուներում հավաքված էին նախորդիվ Մատենադարանում տեղի ունեցած գիտաժողովների նյութերը: 1956 թվականին հրատարակված երրորդ համարից սկսած՝ հանդեսը կրում է այսօրվա անվանումն ու ընդգրկում միջնադարյան մշակույթի տարբեր ոլորտների առնչվող բազմաբնույթ ուսումնասիրություններ, բնագրերի հրապարակումներ և այլն:

Journal or Publication Title:

Բանբեր Մատենադարանի=Bulletin of Matenadaran= Вестник Матенадарана

Date of publication:

2025

Number:

40

ISSN:

1829-054X

Additional Information:

Torosyan Vahe, Торосян Ваге

Other title:

Византийские корни армянского обряда коронования ; The Byzantine Roots of the Armenian Coronation Rite

Corporate Creators:

«Մատենադարան» Մեսրոպ Մաշտոցի անվան հին ձեռագրերի ինստիտուտ

Coverage:

13-24

Abstract:

The Armenian Church’s ritual book, the Mashtots‘, preserves two distinct coronation canons. The first, employed for the coronation of the kings of Cilician Armenia, is a translation of the coronation canon of the Holy Roman Empire. This translation was undertaken in 1190 by the prominent cleric Nersēs Lambronats‘i, who recorded about that in a colophon composed during that same year. The second canon, entitled the “Canon of the Ordination of the King,” is identified in this article as derived from the coronation ceremony of the Byzantine emperor. The Armenian adaptation, however, diverges from its Byzantine model in significant respects. Notably, it incorporates numerous biblical quotations concerning kingship and royal authority and introduces the ritual of royal anointing, which is absent in the Byzantine prototype. Concerning the translation of this Byzantine-derived canon, the most probable timeframe is the late 12th century. This dating is corroborated by the historical event of 1196, when the Byzantine Emperor Alexios III sent a crown to Levon II, Lord of Cilicia, and requested that he be crowned with it. It is presumed that the translation of the Byzantine canon of coronation into Armenian was conducted specifically for this purpose.
В ритуальном сборнике Армянской церкви «Маштоц» сохранились два различных канона коронации. Первый, использовавшийся для коронации царей Киликийской Армении, является переводом канона коронации Священной Римской империи. Этот перевод был выполнен в 1190 году видным церковным деятелем Нерсесом Ламбронаци, который сообщает об этом в своём колофоне, составленном в том же году. Второй канон, озаглавленный «Канон рукоположения короля», идентифицируется как производный от церемонии коронации византийского импера-тора. Однако армянская адаптация значительно отличается от византийского оригинала. В частности, она включает в себя многочисленные библейские ци-таты, касающиеся царей и царской власти, и вводит ритуал королевского по-мазания, который отсутствует в византийском прототипе. Что касается перевода этого канона, происходящего из Византии, то наиболее вероятным временем его создания является конец XII века. Эта датировка подтверждается историческим событием 1196 года, когда византийский император Алексий III послал корону Левону II, правителю Киликии, и попросил короноваться этой короной. Предполагается, что перевод византийского канона коронации на армянский язык был сделан специально для этой цели.

Place of publishing:

Երևան

Format:

pdf

Identifier:

oai:arar.sci.am:426232

Language:

hy ; հայերեն

Digitization:

ՀՀ ԳԱԱ Հիմնարար գիտական գրադարան

Location of original object:

Երևանի Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարան