Publication Details:

«Պատմություն և քաղաքականություն» գիտական հանդեսը հիմնադրվել է «Զորավար Սեպուհ» պատմաքաղաքական վերլուծական կենտրոնի /գրանցման համար 211.171.1003990, հիմնադրման տարի 2018, գրանցման ամսաթիվ 2018-02-02/ գիտական խորհրդի որոշմամբ: Նրա գլխավոր նպատակը պատմաքաղաքական անցյալ և ներկա իրադարձությունների մատուցումն է նոր հայեցակարգերով և այն արհեստական պատմագիտական, տնտեսագիտական և քաղաքագիտական հայեցակետերի մերժումը, որն անհրաժեշտ է մեր ժողովրդի, մեր պետական և ոչ պետական քաղաքական և տնտեսագիտական մտքի կուռ և ամբողջական դարձնելու տեսանկյունից։ Հանդեսն ունի երեք ուղղվածություն՝ պատմա-մշակութային, քաղաքագիտական և տնտեսագիտական։ Հանդեսի խմբագրական խորհրդում ընդգրկված են հայրենի և արտերկրյա հայտնի գիտնական - հայագետներ, պատմաբաններ, քաղաքագետներեր և տնտեսագետներ։ Հանդեսը լույս է տեսնում տարեկան վեց անգամ, երկու ամիսը մեկ, յուրաքանչյուր երրորդ ամսում։ Հանդեսի գլխավոր խմբագիրն է պատմական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, ԵՊՀ հայոց պատմության ամբիոնի պրոֆեսոր, «Զորավար Սեպուհ» պատմաքաղաքական վերլուծական կենտրոնի նախագահ Աշոտ Ներսիսյանը։

Journal or Publication Title:

Պատմություն և քաղաքականություն=История и политика= History And Politics

Date of publication:

2024

Number:

1 (26)

ISSN:

2579-2644

Official URL:

click here to follow the link

Additional Information:

Թունյան Վալերի, Tunyan Valery

Other title:

Identity of Meliks of Khamsa: Myths and Realities ; Խամսայի մելիքների ինքնությունը

Corporate Creators:

«Զորավար Սեպուհ» պատմաքաղաքական վերլուծական կենտրոն

Contributor(s):

Գլխ․ խմբ․՝ Աշոտ Ներսիսյան

Coverage:

3-21

Abstract:

Էթնոմշակույթային, ազգային և կրոնական խտրականությունը ժամանակակից պատերազմների հիմնական խնդիրներից է։ ХVIII դարի Խամսայի մելիքների ինքնությունն Ադրբեջանում դարձել է պատմահոգեբանական զեղծարարության առարկա։ Ներկայացվում է Արցախի կեղծ պատմությունը, արաջադրվում է հորինված հայության նվաճողական քաղականությունը և ողբերգական էջերի առկայությունն ադրբեջանական ժողովրդի մոտ։ Տվյալ մոտեցումն արտացոլում է Ադրբեջանի իշխանության պաշտոնական քաղաքականությունը։ Կեղծվում է Արցախի ողջ պատմությունը, որը Հայաստանի և հայ ժողովրդի անբաժան մասն է կազմում։ Պատմության զեղծարարները, օգտագործելով հայ պատմագրութան մեջ նյութերը, տալով նրանց այլ երանգ, զարգացնում են երկու հիմնադրույթներ՝ ՛՛նախկին աղվանացիներ՛՛ և ՛՛եկվոր մելիքներ՛՛։ Առաջին մոտեցման նպատակն է հիմնավորել երկրամասի թուրքախոս բնակչության հին ծագումը, իսկ երկրորդը՝ պարզապես ապատեղեկատվություն է և հորինվածք։ Իրականում բոլոր մելիքները եղել են Սյունիքի երկրամասի բնակիչներ, որոնք նրա մի հատվածից տեղափոխվում էին մյուս հատվածը։ Միայն մեկ մելիքը եղել է Քուռ գետի աջափնյա բուն Աղվանքի երկրի ներկայացուցիչը։ Դա թույլ է տալիս եզրակացնել, որ Սյունիքի երկրամասի բնակչությունն ունեցել է միասնական հայ ազգային և մշակույթային կազմ, ինքնություն հանդիսանալով Հայաստանի և Հայ ժողովրդի անբաժան մասը։
The problem of the identity of Armenian Meliks in Artsakh in the 18th century is the subject of myth-making in Azerbaijan. The evolution of creating myths is clearly traced from the basic presentation of Armenian historiography to improved falsification techniques. The mythologization of the Nagorny-Karabakh history is performed, supporting the myth of the Armenian expansionism. This approach, adopted by biased historians, is derived from and based on the policy of the Azerbaijani authorities. The entire history of Artsakh and Nagorny-Karabakh, which is an integral part of the history of Armenia, has been subjected to mythologization. Revisionism incorporates two myths: Meliks as "former Albanians" and - the dominant one – Meliks as "newcomers". The first myth is cited as an agitprop mantra, while the second one is underpinned by nonsensical facts. The reliable used sour-ces show that all Meliks are predominantly residents of the Syunik region, within which there was a process of their movement from certain regions of Armenia - Gegharkunik, Sisian and partly from the right bank of Aghvank. This testifies to a common ethnic and cultural environment of the population of Syunik, which - together with Artsakh (Little Syunik) - represented the Armenian people.

Place of publishing:

Երևան

Format:

pdf

Identifier:

oai:arar.sci.am:427759

Digitization:

ՀՀ ԳԱԱ Հիմնարար գիտական գրադարան