Միացեալ եւ անկախ Հայաստան

Անցիր հիմնական ընտրացանկին
Անցիր փնտրման շարժիչին
Անցիր բովանդակությանը
Անցիր ներքևի տողատակին

Ներբեռնել

Վերնագիր: Միացեալ եւ անկախ Հայաստան

Ամփոփում:

1918 մայիս 28 [Հայաստանի Հանրապետության հռչակման առաջին տարեդարձի առթիվ]։ I. Դրուագներ հայ ազատագրական պայքարի վերջին փուլերէն: Մեծ հերոսամարտը (1918 մայիս 25-28: Յիշողութիւններ Ղարաքիլիսայի անհաւասար կռիւներից)։ Ա. Խուճապային նահանջը; Հայ գիւղերը յուսալքւած; Յաղթութեան առաջին լուրը; Հապօ՜ն Ղարաքիլիսան փրկելու։ Բ. Կռիւների նախօրեակն է; Գունդը կը շարժւի։ Գ. Արդէն դիրքերուն մէջ; Փոքր ընդհարումներ; Մինչեւ արեւածագ; Մեր գունդը կռիւ կը մտնէ; Իսկ լուր չունինք հեռուներէն; Մեծ սիւնամարտը; Մեր գումարտակը ազպարէզ կ’իջնէ; Յաղթական բարձունքին վրայ; Գրոհ դէպի Հաճի Ղարա; Ու թուրքերը կը փախչին; Յաղթանակի վաղորդայնին; Մեր նոր դիրքերը; Բայց ճակատագիրը/ Սաքօ; Հերոսական շաբաթը /Գ. Շահինեան; Երկու ճակատամարտ, որ վճռեցին հայութեան բախտը /Կ. Սասունի; Մեծ երկունքը։ Պաշտօնական զեկոյցներ հայկական սպայակոյտի; Երեւանի հրամանատարին կոչը Սարտարապատի ճակատամարտի նախօրեակին /Զօրավար Սիլիկեան; Ընդհ. հրամանատարին կոչը Սարտարապատի յաղթանակի ընթացքին /Զօրավար Նազարբէգեան; Երեւանի հրամանատարին կոչը Սարտարապատի յաղթանակի վաղորդայնին /Զօրավար Սիլիկեան; Առաջին դրօշը Հայաստանի հողին վրայ; Ի՞նչպէս ծնունդ առաւ Հայաստանի խորհրդարանը; Հայաստանի անդրանիկ խորհրդարանը իր նիստերուն կը սկսի: Բացման հանդէսը; Ժողովին կազմը; Նախագահին բացման ճառը; Զօրանցքը; Դահլիճին յայտարարութիւնը; Հարցապնդումներ; Նախարարապետին պատասխանը; Հայաստանի անդրանիկ դահլիճը (Կազմուած բացառապէս Հ.Յ. Դաշնակցութեան պատկանող նախարարներէ, 1918 Յուլիսին)։ Յովհաննես Քաջազնունի՝ վարչապետ, Արամ Մանուկեան՝ Ներքին գործերու, հաղորդակցութեանց, գաղթականութեան եւ կրթական, Խաչատուր Կարճիկեան՝ Ելեւմտական, Աղեքսանդր Խատիսեան՝ Արտաքին գործերու, Զօր. Հախվերտեան՝ Պատերազմական; Երկրորդ Դահլիճ (Վերակազմուած՝ Հայ Ժողովրդական կուսակցութեան պատկանող չորս նախարարներու մուտքով դահլիճին մէջ, 1918 հոկտեմբերին): Յովհաննես Քաջազնունի՝ վարչապետ, Արամ Մանուկեան՝ Ներքին գործերու, Սիրական Տիգրանեան՝ Արտաքին գործերու, Խաչատոււր Կարճիկեան՝ Խնամատարական, Սամսոն Յարութիւնեան՝ Դատական, Լեւոն Ղուլեան՝ Պարենաւորման, Զօր. Հախվերտեան՝ Պատերազմական, Արատաշէս Էնֆիյէճեան՝ Ելեւմտական, Աթաբէգեան՝ Կրթական։ Երրորդ դալիճ (Վերանորոգուած՝ Արամ Մանուկեանի մահէն եւ Խաչատուր Կարճիկեանի սապանութենէն յետոյ, 1919 յունվարին): Յովհաննես Քաջազնունի՝ վարչապետ, Աղեքսանդր Խատիսեան՝ Ներքին գործերու, Սիրական Տիգրանեան՝ Արտաքին գործերու, Սահակ Թորոսեան՝ Խնամատարական, Սամսոն Յարութիւնեան՝ դատական; Արտ. Էնֆիյէճեան՝ Ելեւմտական, Գ. Մելիք-Ղարակէօզեան` Կրթական, Ք. Վերմիշեան` Պարենաւորման; Զօր. Արարատեան` Պատերազմական։ Չորրորդ դահլիճ (Կազմուած Հայ ժողովրադական Կուսակցութեան պատկանող նախարարներու դահլիճէն հեռացումէն ետք, 1919 յունիսին): Յովհաննէս Քաջազնունի՝ վարչապետ, Աղեքսանդր Խատիսեան՝ փոխ-վարչապետ եւ արտաքին գործերու, Սիրական Տիգրանեան՝ Կրթական եւ գեղարուեստի, Սահակ Թորոսեան՝ Խնամատարական, Յար. Չմշկեան՝ Դատական, Սարգիս Մանասեան՝ Ներքին գործերու, Զօր. Արարատեան՝ Պատերազմական։ II. Հոգերու եւ ճիգերու դժնդակ տարին։ Հայաստանի Հանրապետութեան միամեայ կեանքն ու գործունէութիւնը 1918 մայիս-1919 մայիս: Հանրապետութեան հռչակումը; Ակամայ հաշտութիւնը; Պոլսոյ բանակցութիւնները; Տաճկահայաստանի հարցը; Ներքին կազմակերպութիւնը; Փախստականութիւն եւ որբանոցներ; Պարենաւորում; Հաղորդակցութիւններ; Բանակին համար; Նոր գրաւումներ /Յ. Ամատունի; Յայտարարութիւն միացեալ Հայաստանի անկախութեան Փարիզի Ազգ. պատուիրակութեան կողմէ 1918 նոյեմբեր 30; Հայկական հարցը Խաղաղութեան համաժողովին առջեւ (Քաղուածներ հայկական պահանջներէն): Հայութեան իրաւունքը; Ամբողջական Հայաստան; Հայկական պահանջները /Ա. Ահարոնեան, Պօղոս Նուպար; Արեւմտահայ երկրորդ համագումարը (Քաղուածներ իր պաշտօնական տեղեկագրէն): Համագումարին նպատակը; Համագումարին կազմը; Քաղաքական բանաձեւ; Համագումարին ուղերձները Հայաստանի կառավարութեան եւ խորհրդարանին։ Արարատեան Հանրապետութեան պ. վարչապետին; Արարատեան Հանրապետութեան խորհրդարանին; Պոլսոյ համազգային համաժողովը իր ողջոյններն ու շնորհակալութիւնները կը յայտնէ միաձայնութեամբ Հայաստանի Հանրապետութեան; Ողջոյն Հայկ. Հանրապետութեան (Բանաձեւ Փարիզի Ազգ. համագումարին); Գաղութները կը միանան ազատ հայրենիքին /Ստորագր.՝ նախագահ Պեսարապիոյ հայկական կոմիտէի՝ Մ. Մուրատեան, քարտուղար՝ Գրիգոր Նարօտ Օհանեան: III. Պատմական քայլը։ Պատրատութիւններ մեծ տարեդարձը տօնելու համար /Կառաւարական յանձնաժողովի նախագահ եւ լուսաւորութեան նախարար՝ Մելիք-Ղարագէօզեան; Հայաստանի անկախութեան տարեդարձը մայրաքաղաքին մէջ։ Արևմտահայերու մուտքը խորհրդարան։ Միացեալ Հյաաստանի յայտարարութիւնը։ Հոգեհանգիստ եւ զօրահանդէս օտարներու եւ կաթողիկոսին ներկայութեան: Հոգեհանգիստը; Զօրահանդէսը; Խորհրդարանին մէջ; Անկախութեան յայտարարագիրը; Արեւմտահայերու մուտքը; Ընդհանուր ներում; Ազգային վարկեր; Նախագահին ճառը; Արեւմտահայութեան ողջոյնը; Կաթողիկոսին ճառը; Ամերիկայի ներկայացուցիչը; Պարսկաստանի կողմէ; Միւս պետութիւնները; Ողջոյնի խօսքեր; Ժողովրդական ցոյցեր; Ողջոյնի հեռագիրները։ Միացեալ Հայաստանի անկախութեան յայտարարագիրը [Հայաստանը միացյալ պետություն ճանաչելու վերաբերյալ] /Ստորգր.՝ Նախարարական խորհրդի նախագահի եւ արտաքին գործերի նախարարի փոխանորդ Ալ. Խատիսեան, Ներքին գործերի նախարարի փոխանորդ Ս. Մանասեան, Զինւորական նախարար Զօր. Ք. Արարատեան, Արդարադատութեան նախարարի փոխանորդ Յ. Չմշկեան, Հանրային կրթութեան նախարարի փոխանորդ Գ. Մելիք-Ղարագէօզեան, Խնամատարութեան նախարար Ք. Վերմիշեան, Ելեւմտական նախարարի փոխանորդ Գ. Ջաղեթեան, Գործերի կառավարիչ Գ. Խատիսեան; Հ.Յ. Դաշնակցութիւնը եւ Միացեալ Հայաստանի անկախութիւնը։ Հ.Յ. Դաշնակ¬ցու-թեան բիւրօի յայտարարութիւնը միացեալ եւ անկախ Հայաստանի յայտարարագրի հրատարակման առիթով; Հ.Յ. Դաշնակցութեան երկրի կեդր. կոմիտէի շրջաբերականը; Արեւմտահայ գործադիր մարմնի յայտարարութիւնը; Ինչո՞ւ յայտարարուեցաւ միացեալ Հայաստանի անկախութիւնը եւ ինչո՞ւ արեւմտահայերը խորհրդարան ընդունուեցան։ Հայաստանի վարչապետ պ. Խատիսեանի ճառը Հայաստանի խորհրդարանին մէջ; Անկախութեան տօնը Հայաստանի գաւառներուն մէջ; Հայաստանի տօնը եւ Վրաստան; Ղարաբաղ եւ Հայաստան; Ատրպատականի շնորհաւորականը; Ասորիներու ողջոյնը Հայաստանին; Հայաստանի անկախութեան տարեդարձը Վրաստանի մայրաքաղաքին մէջ; Պոլսոյ հայութիւնը իր ողջոյնը կ՚ուղղէ Հայաստանի Հանրապետութեան ու կը յարգէ ինկողներու յիշատակը; Կիլիկիոյ ողջոյնը Հայաստանի Հանրապետութեան: Ատանայի մէջ; Տարսոնի մէջ; Մերսինի մէջ; Հայկ. Հանրապետութեան տարեդարձը Փարիզի մէջ։