Publication Details:

Մայր Աթոռ Ս. Էջմիածնի պաշտօնական ամսագիր «Էջմիածին» կրօնական եւ հայագիտական հանդէսն «Արարատ» ամսագրի (1868—1919 թթ.) աւանդոյթների անմիջական ժառանգորդն ու շարունակողն է: Լոյս է տեսնում 1944 թուականից Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս Գէորգ Զ. Չորէքչեանի յառաջաձեռնութեամբ: Զուտ գիտական նիւթերից բացի՝ ամսագրում համառօտ անդրադարձ կայ Մայր Աթոռի միաբանութեան, ներքին ինչպէս եւ Սփիւռքի թեմերի եկեղեցական կեանքին, տպագրւում են Հայոց հայրապետների կոնդակները, շրջաբերականները, քարոզներն ու ճառերը:

Journal or Publication Title:

Էջմիածին։ Պաշտօնական ամսագիր Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսութեան Մայր Աթոռոյ Սրբոյ Էջմիածնի

Date of publication:

2026

Volume:

ՁԳ տարի

Number:

Դ

ISSN:

1829-4243 ; e-2953-7843

Additional Information:

Гюлумян Геворг, Gyulumyan Gevorg

Other title:

Мифологичекие образы кукушки и совы в армянских сказаниях: сравнительный анализ ; Mythological figures of the cuckoo and owl in Armenian folklore: A comparative study

Contributor(s):

Խմբ.՝ Առաքել Առաքելյան (1944-1948) ; Լևոն Կիսիբեկյան (1948-1950) ; Աշոտ Աբրահամյան (1950-1955) ; Առաքել Առաքելյան (1955-1956) ; Արթուն Հատիտյան (1956-1982) ; Պարգեւ Շահբազյան (1983-1984) ; Երվանդ Մելքոնյան (1985-1993) ; Տ. Ասողիկ եպս. Արիստակեսյան (1994-1996) ; Տ. Բագրատ աբղ. Գալստյան (1996-1998) ; Մարիամ Վարդանյան (պաշտոնակատար) (1998-1999) ; Տ. Արշակ աբղ. Խաչատրյան (պաշտոնակատար) (1999) ; Անդրանիկ Զեյթունյան (2000-2001) ; Վարդան Դևրիկյան (2002-2009) ; Արշակ Մադոյեան (2009-2015) ; Արսէն Բոբոխեան (2015-2017) ; Տ. Անդրէաս աբղ. Եզեկեան (պաշտոնակատար) (2017-2018) ; Գէորգ Մադոյեան (2018-)

Coverage:

61-68

Abstract:

В настоящей статье впервые осуществлены систематизация, классификация, функциональная группировка и критический анализ верований, связанных с кукушкой и совой, которые преимущественно отражены в армянских народных преданиях, зафиксированных в источниках XIX—XXI веков. Методы и материалы. В исследовании применяется сравнительный метод, направленный на выявление общих черт между указанными верованиями и армянскими легендами, а также на раскрытие оснований их взаимосвязей. Фольклорный источниковый материал почерпнут из периодических изданий Восточной и Западной Армении, архивных фондов Института археологии и этнографии, а так- же опубликованных сборников и монографий, посвящённых различным этнографическим регионам. Анализ. Анализ материала показывает, что с мифологической точки зрения кукушка и сова обладают рядом существенных общих признаков. Особого внимания заслуживают их связи с женскими божествами, образ матери / праматери, превращённой в птицу вследствие её отношения к собственным детям, а также функция посредников между миром живых и по- тусторонним миром, и общая роль вестников определённых временных зон суток. Результаты. Хотя в отдельных преданиях эти птицы выступают и в мужских образах, проведённый сравнительный анализ позволяет утверждать, что в целом они являются преимущественно женскими персонажами.
This article brings together for the first time, classifies, groups by function, and critically examines beliefs related to the cuckoo and the owl, as primarily reflected in Armenian folk legends recorded from the 19th to the 21st centuries. Methods and Materials. Using a comparative method, the study seeks to identify shared features between these beliefs and Armenian legends, while also aiming to reveal the foundations of their interrelations. The folkloric source material is drawn from Eastern and Western Armenian periodicals, the archive of the Institute of Archaeology and Ethnography, and published collections and monographs on various ethnographic regions. Analysis. The examination of the material shows that, from a mythological perspective, the cuckoo and the owl share a number of significant features in common. Particularly noteworthy are their associations with female deities, the image of the mother/foremother transformed into a bird because of her attitude toward her own children, their role as intermediaries between the world of the living and the otherworld, and their common role as heralds of particular times of day. Results. Although in some legends these birds also appear as male characters, the comparative analysis as a whole suggests that they are nevertheless predominantly female figures.

Place of publishing:

Ս. Էջմիածին

Publisher:

Մայր Աթոռոյ Սրբոյ Էջմիածնի

Format:

pdf

Identifier:

oai:arar.sci.am:436432

Language:

hy

Location of original object:

ՀՀ ԳԱԱ Հիմնարար գիտական գրադարան