Journal or Publication Title:

Տնտեսության նորաստեղծական զարգացման և ռազմավարական կառավարման հիմնահարցերը․ Հոբելյանական միջազգային գիտաժողովի գիտական հոդվածների ժողովածու (15-17 սեպտեմբերի)

Date of publication:

2025

ISBN:

978-9939-9312-5-8

Additional Information:

Azatyan Liana, Avagyan Gayane, Азатян Лиана, Авагян Гаяне

Other title:

Geopolitical Developments As A Driver Of The Intensification Of Challenges In The Food Security System ; Мировые политические события как причина расширения проблем системы продовольственной безопасности

Corporate Creators:

ՀՀ ԳԱԱ Մ. Քոթանյանի անվան տնտեսագիտության ինստիտուտ

Contributor(s):

Պատ․ խմբ․՝ Ռոբերտ Սարինյան

Coverage:

332-347

Abstract:

Պարենային անվտանգությունը ցանկացած պետության ազգային անվտանգության կարևորագույն բաղադրիչներից է, որը ուղղված է քաղաքացիների բավարար քանակությամբ և անհրաժեշտ որակի լիարժեք պարենով ապահովմանը և պետք է հասանելի լինի ցանկացած իրավիճակում։ Պարենային անվտանգությունը հիմնականում ապահովվում է գյուղատնտեսության, սննդամթերքի արտադրության և սննդի ներմուծման համակարգերի զարգացման միջոցով: Հատկապես պետք է ուշադրություն դարձնել կենսական կարևոր նշանակություն ունեցող ապրանքների արտադրության ծավալների ավելացմանը։ Միջազգային պրակտիկայում երկրների պարենային անվտանգության դիրքը գնահատվում է պարենային անվտանգության գլոբալ ինդեքսով, որը բաղկացած է 3 բաղադրիչից՝ պարենամթերքի մատչելիություն, հասանելիություն, որակ և անվտանգություն։ Պարենային անվտանգության ապահովումը Հայաստանի Հանրապետության ազգային անվտանգության կարևոր խնդիրներից է, քանի որ ՀՀ չունի ելք դեպի ծով, ունի արտաքին հաղորդակցության ուղիների սահմանափակումներ և բնակչության կեսից ավելին պարենային անապահովության վտանգի տակ է։ Հայաստանում արտաքին և ներքին միգրացիան իր բացասական ազդեցությունն է ունենում երկրի պարենային անվտանգության, սոցիալ-տնտեսական իրավիճակի, այդ թվում ագրարային ոլորտի վրա։ Ներքին միգրացիայի արդյունքում ավելանում է անմշակ հողատարածությունների քանակը։ Խնդրի լուծման համար անհրաժեշտ է պարենի տեղական կայուն արտադրություն, սննդամթերքի պահուստների կարողությունների հզորացում և ապրանքների մատակարարման շղթաների արդյունավետության բարձրացում։ Սույն խնդրի կարևորությամբ է պայմանավորված թեմայի ընտրության արդիականությունը: Հոդվածի հիմնական նպատակն է ուսումնասիրել պարենային անվտանգության ներկա վիճակը և խնդրի վրա ազդող գործոնները․ • Ուսումնասիրվել է պարենային անվտանգության ապահովման հիմնական խնդիրները, • Պարենային անվտանգության ապահովման վրա ազդող գործոնները, • Ուսումնասիրության արդյունքում տրվել են եզրակացություններ և առաջարկություններ:
Продовольственная безопасность является одной из важнейших составляющих национальной безопасности любого государства, которая направлена на обеспечение граждан достаточным количеством и полноценным продовольствием необходимого качества, причем оно должно быть доступно в любой ситуации. Продовольственная безопасность обеспечивается в первую очередь за счет развития сельского хозяйства, производства продуктов питания и систем импорта продовольствия. Особое внимание следует уделить увеличению объемов производства жизненно важных товаров. В международной практике положение стран в области продовольственной безопасности оценивается с помощью Глобального индекса продовольственной безопасности, который состоит из 3 компонентов: наличие продовольствия, доступность, качество и безопасность. Обеспечение продовольственной безопасности является одним из важных вопросов национальной безопасности Республики Армения, поскольку Республика Армения не имеет выхода к морю, имеет ограничения на внешние коммуникационные пути, а более половины населения подвержено риску отсутствия продовольственной безопасности. Внешняя и внутренняя миграция в Армении оказывает негативное воздействие на продовольственную безопасность страны, социальноэкономическую ситуацию, в том числе и на аграрный сектор. В результате внутренней миграции увеличивается площадь необработанных земель. Для решения этой проблемы необходимы устойчивое местное производство продовольствия, укрепление потенциала продовольственных резервов и повышение эффективности цепочек поставок продукции. Актуальность выбора темы определяется важностью данной проблемы. Основная цель статьи — изучение текущего состояния продовольственной безопасности и факторов, влияющих на эту проблему: • Рассмотрены основные вопросы обеспечения продовольственной безопасности, • Факторы, влияющие на обеспечение продовольственной безопасности, • По результатам исследования даны выводы и рекомендации.
Food security is a fundamental component of national security, aimed at ensuring that the population has continuous access to sufficient quantities of safe, nutritious, and high-quality food under all circumstances. It is primarily achieved through the sustainable development of agriculture, food processing industries, and reliable food import systems. Particular emphasis should be placed on increasing the domestic production of essential food commodities. In international practice, a country’s food security performance is commonly assessed using the Global Food Security Index, which is based on four core dimensions: food availability, accessibility, quality, and safety. Ensuring food security is a critical national security priority for Armenia. As a landlocked country with limited external transport and trade routes, Armenia faces structural vulnerabilities in food supply. Moreover, more than half of the population is exposed to varying degrees of food insecurity, which further exacerbates the issue. Both external and internal migration have had adverse effects on Armenia’s food security and broader socio-economic conditions, particularly within the agricultural sector. Internal migration from rural to urban areas has contributed to the expansion of uncultivated agricultural land, reducing domestic food production capacity and increasing dependence on imports. Addressing these challenges requires the development of sustainable local food production systems, the strengthening of food reserve capacities, and improvements in the efficiency and resilience of commodity supply chains. The relevance of this research topic is determined by the strategic importance of food security for economic stability and national resilience. The aim of the article is to assess the current state of food security in Armenia and to identify the key factors influencing it. Specifically, the study: • examines the principal challenges to ensuring food security, • analyzes the factors affecting food security, • formulates conclusions and policy-oriented recommendations based on the findings․

Place of publishing:

Երևան

Publisher:

ՀՀ ԳԱԱ ՏԻ

Format:

pdf

Identifier:

click here to follow the link ; oai:arar.sci.am:425869

General note:

Նվիրված ՀՀ ԳԱԱ Մ. Քոթանյանի անվան տնտեսագիտության ինստիտուտի հիմնադրման 70-ամյակին