Sustainable Development of the Republic of Armenia in the Context of New Geopolitical Realities - Sargsyan, Hayk; Kochinyan, Narine; Sargsyan, Sona; Otaryan, Mher («Արցախ» հրատ.)
In addition to the global development goals and trends, each country is guided by its own national medium- and long-term strategies, which are periodically revised depending on the priority objectives of sustainable development. In the context of rapid geopolitical changes and uncertainties, the economic, social, and ecological sustainable development targets of the Republic of Armenia are particularly sensitive to the resolution of security issues and the level of constitutional compliance. It is indisputable that the transition from state stabilization to long-term sustainable development must be carried out on the basis of predictive assessments. A retrospective approach, from the standpoint of evaluating the consequences of decision-making, requires a realistic analysis of the prerequisites for sustainable development. The aim of the study is to improve the methodological approach underlying the development of the “Agenda 2030” SDG Index, taking into account the interactions between national security and sustainable development. To achieve this aim, within the context of Armenia’s Sustainable Development Strategies and national security analyses, the study sets the task to examine the interrelations between security indicators and SDGs for six regional countries (Armenia, Russia, Georgia, Azerbaijan, Turkey, Iran). The methodology is based on dynamic panel analysis, carried out for the six regional countries through modeling the trends of Sustainable Development Goals (SDG) and the Fragile States Index (FSI). The findings provide assessments that will contribute to creating the prerequisites for the formation of a regional security concept in the context of sustainable development under the new geopolitical realities. Кроме глобальных целей и тенденций развития, каждая страна руководствуется собственными национальными средне- и долгосрочными стратегиями, которые периодически пересматриваются в зависимости от приоритетных задач устойчивого развития. В условиях стремительных геополитических изменений и неопределённости экономические, социальные и экологические цели устойчивого развития Республики Армения оказываются особенно чувствительными к решению вопросов безопасности и уровню обеспечения конституционности. Несомненно, что переход от этапа стабилизации государства к долгосрочному устойчивому развитию должен осуществляться на основе прогнозных оценок. Ретроспективный подход, с позиции оценки последствий принимаемых решений, требует реалистичного анализа предпосылок устойчивого развития. Цель исследования заключается в совершенствовании методологического подхода, лежащего в основе разработки Индекса ЦУР «Повестка дня 2030», с учётом взаимодействия национальной безопасности и устойчивого развития. Для достижения цели в контексте анализа стратегий устойчивого развития и национальной безопасности Армении была поставлена задача изучения взаимосвязей между показателями безопасности и Целями устойчивого развития (ЦУР) для шести региональных стран (Армения, Россия, Грузия, Азербайджан, Турция, Иран). Проведён динамический панельный анализ по шести странам региона с моделированием тенденций изменения Индексов устойчивого развития (SDG) и Индексов уязвимости государства (FSI). В результате исследования получены оценки, которые будут способствовать формированию предпосылок для разработки концепции региональной безопасности в контексте устойчивого развития в условиях новых геополитических реалий. Համաշխարհային գլոբալ զարգացման նպատակներից և միտումներից բացի, յուրաքանչյուր երկիր առաջնորդվում է իրեն բնորոշ ազգային միջնաժամկետ և երկարաժամկետ ռազմավարություններով, որոնք պարբերաբար վերանայվում են՝ կախված պետությունների կայուն զարգացման առաջնահերթ նպատակադրումներից: Արդի աշխարհաքաղաքական սրընթաց փոփոխությունների և անորոշությունների պայմաններում Հայաստանի Հանրապետության տնտեսական, սոցիալական և էկոլոգիական կայուն զարգացման թիրախները առավել զգայուն են անվտանգային հիմնախնդիրների լուծման և սահմանադրականության ապահովման մակարդակի նկատմամբ: Աներկբա է այն, որ երկրի կայացումից դեպի երկարատև կայուն զարգացում անցումը պետք է կատարվի կանխատեսումային գնահատումների վրա։ Հետահայացը որոշումների կայացման հետևանքների գնահատման դիրքերից պահանջում է կայուն զարգացման նախադրյալների իրատեսական վերլուծություն։ Հետազոտության նպատակն է բարելավել «Օրակարգ 2030»-ի ԿԶՆ ինդեքսի մշակման հիմքում ընկած մոտեցման մեթոդաբանությունը՝ հաշվի առնելով ազգային անվտանգության և կայուն զարգացման փոխազդեցությունները։ Նպատակին հասնելու համար ՀՀ կայուն զարգացման ռազմավարությունների և ազգային անվտանգության վերլուծությունների համատեքստում խնդիր է դրվել ուսումնասիրելու անվտանգային ցուցանիշների և ԿԶՆ-ի փոխհարաբերությունները տարածաշրջանային վեց երկրների (Հայաստան, Ռուսաստան, Վրաստան, Ադրբեջան, Թուրքիա, Իրան) համար: Իրականացվել է դինամիկ պանելային վերլուծություն տարածաշրջանային վեց երկրների կտրվածքով՝ կայուն զարգացման նպատակների և պետության խոցելիության (SDG և FSI) ինդեքսների շարժընթացների մոդելավորմամբ։ Հետազոտության արդյունքում ստացվել են գնահատումներ, որոնք կնպաստեն աշխարհաքաղաքական նոր իրողություններում կայուն զարգացման համատեքստում տարածաշրջանային անվտանգության հայեցակարգի ձևավորման նախադրյալների ստեղծմանը։
Keywords: Economics