Գինեգործության կլաստերացումը Վայոց ձորի մարզում - Հարությունյան, Նարեկ; Օհանյան, Մարինե («Տնտեսագետ» հրատ.)
Անցումային տնտեսություն վարող երկրի համար, ինչպիսին Հայաստանն է, փոքր և միջին ձեռնարկատիրական գործունեության խթանումը որոշիչ դեր ունի արտադրության մրցունակության բարձրացման գործում։ Դա իր տեղն ունի նաև տեղական և ազգային մրցակցային առավելությունների զարգացման առումով։ Ներկայումս զարգացող երկրների պետական քաղաքականության գլխավոր ուղղություններից մեկը կլաստերային քաղաքականության իրականացումն է, որն ուղղված է ազգային և տարածաշրջանային մրցունակության մակարդակի բարձրացմանը։ Ընդհանուր տնտեսության մրցունակության ձևավորման և բարձրացման գոյություն ունեցող բազմաթիվ տեսություններից այսօր առավել արդյունավետ կիրառություն ունի համապատասխան ոլորտներում կլաստերների ներդրումն ու գործունեության ապահովումը: Կլաստերները, լինելով տնտեսության կարևորագույն բաղկացուցիչ և զարգացման հիմնական կրողներ, առաջադրում են արդյունավետ ուղիներ արագ աճի ապահովման համար: Դրանք ապահովում են ճյուղի, մարզի կամ նույնիսկ երկրի մրցունակության մակարդակի բարձրացում։ Կլաստերները հետազոտությունների համեմատաբար նոր բնագավառ են, և դրանց ձևավորումը նույնպես նոր երևույթ է: Կլաստերացման ներուժի բնութագրիչները դիտարկելով Վայոց ձորի համար՝ կարող ենք ասել, որ մարզում կլաստերացման ներուժը գտնվում է միջինից բարձր մակարդակում, ինչը ենթադրում է, որ այստեղ կլաստերային կառուցվածքների մրցունակության որոշիչներից առկա են միայն գործոնային պայմանները, ինչը ենթադրում է նախևառաջ գյուղատնտեսության վարման, զբոսաշրջության և գինեգործության համար նպաստավոր բնակլիմայական պայմանների առկայություն ու աճող պահանջարկ: Մարզում թերզարգացած են կլաստերների ձևավորման և գործարկման համար անհրաժեշտ ենթակառուցվածքները, բայց դրանք կարող են ստեղծվել ոչ մեծ ներդրումների պարագայում, ինչում կարելի է համոզվել` ուսումնասիրելով մարզում գործարկվող կլաստերի ներքին և արտաքին վիճակը: Для страны с переходной экономикой, такой как Армения, поощрение малого и среднего бизнеса играет решающую роль в повышении уровня конкурентоспособности производства. Оно также имеет свое место в развитии местных и национальных конкурентных преимуществ. В настоящее время одним из основных направлений государственной политики развивающихся стран является реализация кластерной политики, которая направлена на повышение уровня национальной и региональной конкурентоспособности. Среди множества существующих теорий формирования и повышения конкурентоспособности экономики в целом наиболее эффективным применением на сегодняшний день является внедрение кластеров и обеспечение деятельности в соответствующих сферах. Кластеры, являясь важнейшей составляющей экономики и основными носителями развития, предлагают высокоэффективные способы обеспечения быстрого роста. Они обеспечивают повышение конкурентоспособности отрасли, региона или даже страны. Кластеры относительно новая область исследований, и их формирование тоже новое явление. Рассматривая характеристики потенциала кластеризации Вайоцдзорской области, можно сказать, что потенциал кластеризации в регионе находится на среднем и высоком уровне, что означает наличие здесь только двух детерминантов конкурентоспособности кластерных структур: факторных условий, что подразумевает, прежде всего, ведение сельского хозяйства, туризм и наличие благоприятных климатических условий для виноделия и растущего спроса. Инфраструктуры, необходимые для формирования и функционирования кластеров в регионе развиты слабо, но они могут быть созданы в случае небольших инвестиций, что может быть подтверждено изучением внутреннего и внешнего состояния действующего кластера в регионе. In a transition economy like Armenia, the promotion of small and medium-sized enterprises has a decisive role in increasing the level of competitiveness of production. It also has its place in the development of local and national competitive advantages. Currently, one of the main directions of state policy of developing countries is the implementation of cluster policy, which is aimed at increasing the level of national and regional competitiveness. Among the many existing theories of forming and increasing the competitiveness of the general economy, the most effective application today is the introduction of clusters and the provision of activities in the relevant fields. Clusters, being the most important component of the economy and the main carriers of development, propose highly effective ways to ensure rapid growth. They ensure an increase in the competitiveness of the branch, region or even the country. Clusters are a relatively new field of research, and their formation is also a new phenomenon. Considering the characteristics of the clustering potential for Vayots Dzor region, we can say that the clustering potential in the region is at an average to high level, which implies that there are only two determinants of the competitiveness of cluster structures here: the factor conditions, which implies, first of all, the management of agriculture, tourism and the availability and growing demand for favorable climatic conditions for winemaking. The infrastructures necessary for the formation and operation of clusters are underdeveloped in the region, but they can be created with small investments, which can be confirmed by studying the internal and external conditions of the current operating cluster in the region.
Keywords: Տարածքային զարգացում