Հայաստանում տավարի մսի շուկան և խոշոր եղջերավոր անասունների սպանդի կազմակերպատնտեսական խնդիրները - Ավետիսյան, Սամվել; Ավետիսյան, Աշոտ («Տնտեսագետ» հրատ.)
Հայաստանում գյուղատնտեսության զարգացման հիմնախնդիրներից մեկը տավարի մսի շուկայի կանոնակարգումն է։ Դա դժվարանում է մի շարք պատճառներով։ Նախ` դեռևս հիմնովին չի լուծվել կենդանիների հաշվառման և համարակալման խնդիրը, որը կարևորվում է խոշոր եղջերավոր անասունների (ԽԵԱ) հոտի վերարտադրության, անասնաբուժասանիտարական միջոցառումների և տոհմային գործի կազմակերպման համար։ Իսկ դրանք շատ կարևոր են տավարի մսի իրացման ժամանակ սննդամթերքի անվտանգության կանոնների պահպանման համար։ Այս խնդիրն ավելի հրատապ է դարձել ՀՀ Ազգային ժողովի կողմից ընդունված ««Սննդամթերքի անվտանգության պետական վերահսկողության մասին» ՀՀ օրենքում լրացում կատարելու մասին» ՀՀ օրենքի ընդունումից հետո, որի համաձայն՝ 2023 թ․ դեկտեմբերի 6-ից պետական վերահսկողության ընթացքում ոչ սպանդանոցային մորթի արդյունքում ստացված կենդանական ծագման հումք և մթերք հայտնաբերելու դեպքում կասեցվելու է ամբողջ խմբաքանակի իրացումը, միաժամանակ կայացվելու է խմբաքանակի առգրավման և ոչնչացման որոշում: − Одной из проблем развития сельского хозяйства Армении является регулирование рынка говядины. Это становится сложно по ряду причин. Прежде всего, до сих пор не решена проблема учета и нумерации животных, имеющая важное значение для воспроизводства стада КРС и племенной работы. А они очень важны для соблюдения правил пищевой безопасности при реализации говядины. Этот вопрос стал более актуальным после принятия Национальным Собранием РА закона «О внесении изменений в закон о государственном контроле за безопасностью пищевых продуктов», согласно которому в 2023 г. с 6 декабря в ходе государственного контроля при обнаружении сырья и продуктов животного происхождения, полученных в результате несанкционированного убоя, реализация всей партии будет приостановлена, и одновременно будет принято решение конфисковать и уничтожить партию. Последнее создало серьезные трудности для производителей и продавцов, поскольку существуют значительные препятствия в плане реализации закона. Эта проблема вызвана также несовершенством организационно-экономических отношений системы «производитель-потребитель». Поэтому рекомендуется отдавать предпочтение промежуточному звену, выполняющему функции заготовки, интенсивного кормления и убоя между отдельными скотоводами и мясниками, опыт которых достаточно эффективен․ − One of the problems in the development of agriculture in Armenia is the regulation of the beef market. This becomes difficult for a number of reasons. First of all, the problem of recording and numbering animals, which is important for the reproduction of the cattle herd and breeding work, has not yet been fully resolved. And they are very important for compliance with food safety rules when selling beef. This issue has gained greater relevance following the adoption of amendments to the “Law on State Control over Food Safety” by the RA National Assembly. Under these amendments, beginning on December 6, 2023, any detection of raw materials or animalorigin products resulting from unauthorized slaughter will lead to the suspension of the sale of the entire batch, accompanied by a decision to confiscate and destroy it. These measures have posed significant challenges for producers and sellers, as there are significant obstacles to implementing the law. The problem also stems from the imperfections in the organizational and economic relationships within the "producer-consumer" system. To address these challenges, it is recommended to establish an intermediary link that handles procurement, intensive feeding, and slaughtering between individual cattle breeders and butchers.
Keywords: Շուկաներ և մրցակցություն