Վլադիմիր Կիրակոսյանի «Ռուբեն Սևակ (կյանքը և ստեղծագործությունը)» մենագրությունը - Խաչատրյան, Նաիրա
Վ. Կիրակոսյանի գիտական հետաքրքրությունների շրջանակն ավելի շատ ընդգրկում է 19-րդ դարավերջի և 20-րդ դարասկզբի հայ գրականությունը: Երբ 1967–ին Մանուկ Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտում պաշտպանեց թեկնածուական ատենախոսություն Հայոց մեծ եղեռնի զոհ, արևմտահայ բանաստեղծ Ռուբեն Սևակի կյանքի ու գործի վերաբերյալ, ընդամենը 8 տարի էր անցել, ինչ ավարտել էր Լենինականի /Գյումրիի/ մանկավարժական ինստիտուտի հայոց լեզվի և գրականության բաժինը: Վ.Կիրակոսյանն իր առջև խնդիր էր դրել բացահայտել ու մեկնաբանել երկու դարերի սահմանագծի արևմտահայ քնարերգության գեղարվեստական համատեքստում Ռուբեն Սևակի գրական ժառանգության արժևորումը՝ նկատելով, որ Ռուբեն Սևակի քնարաշունչ երկերը դարասկզբի արևմտահայ գրականության հակասական և միևնույն ժամանակ ամենահետաքրքիր ու տարողունակ երևույթներից են: Փորձելով չխախտել Սևակի ստեղծագործությունների գաղափարագեղարվեստական միասնությունը՝ Կիրակոսյանը տալիս է ժամանակի բազմաբարդ ու հակասական դրսևորումների հոլովույթում մարդու, անհատի, հասարակական միջավայրի ընդհանուր դրսևորումների բնութագրումներ, օգնում ավելի պարզ ու տեսանելի ընկալել բարդ թվացող խնդիրները: Рамки научных интересов В. Киракосяна в большей степени включают в себя армянскую литературу конца 19-ого и начала 20-ого веков. Когда в 1967-ом году защитил кандидатскую диссертацию в Институте литературы имени Манука Абангяна о жизни и творчестве ставшего жертвой Геноцида западноармянского поэта Рубена Севака, прошло всего 8 лет с тех пор, как он окончил отделение армянского языка и литературы Ленинаканского /Гюмрийского/ педагогического института. В. Киракосян поставил перед собой задачу открыть и прокомментировать в художественном контексте западно-армянской лирики оценку литературного наследия Рубена Севака на рубеже двух веков, замечая, что лирические произведения Рубена Севака являются противоречивыми, и в то же время одними из наинтереснейших и емких явлений западноармянской литературы начала века. Стараясь не нарушить идейно-художественное единство творчества Севака, Киракосян представляет характеристики общих проявлений человеческого, индивидуального, социального окружения в развитии сложных и противоречивых проявлений времени, помогает яснее и нагляднее воспринимать сложные на взгляд проблемы. V. Kirakosyan's scientific interests mostly include Armenian literature of the late 19th and early 20th centuries. When in 1967 he defended his Ph.D. thesis at the Institute of Literature after Manuk Abangyan on the life and work of the Western Armenian poet Ruben Sevak, who became a victim of the Genocide, only 8 years had passed since he graduated from the Department of Armenian Language and Literature of the Leninakan /Gyumri/ Pedagogical Institute. V. Kirakosyan set a task to open and comment in the artistic context of Western Armenian lyrics assessment of the literary heritage of Ruben Sevak at the turn of two centuries, noticing that the lyrical works of Ruben Sevak are contradictory, and at the same time one of the most interesting and capacious phenomena of Western Armenian literature at the beginning of the century. Trying not to break the ideological and artistic unity of the works of Sevak, Kirakosyan represents the characteristics of the general manifestations of the human, individual, social environment in the development of complex and contradictory manifestations of time, helps to perceive the seemingly complicated problems more clearly and descriptively.
Keywords: Գրականագիտություն; Գրական գործիչներ