Արտոնությունների և առանձնաշնորհությունների պատմաիրավական զարգացման ասպեկտը - Հովհաննիսյան, Աշոտ (ԱԵԳՄՄ հրատ.)
Սույն հոդվածի նպատակն է վերհանել «իրավական առավելություններ» հասկացության տեսակների՝ արտոնությունների և առանձնաշնորհությունների պատմաիրավական զարգացման ասպեկտը, որի հիման վրա էլ ձևավորվել և ներկայումս էլ գոյություն ունեն այդ իրավական հասկացությունները: Այս հետազոտության շրջանակներում մեր առջև խնդիր է դրված ուսումնասիրել «առավելություն» իրավական հասկացության պատմական ձևավորման հարցերը։ Մենք կփորձենք բացահայտել դրա տեսակների՝ արտոնությունների և առանձնաշնորհությունների ծագման և ձևավորման օրենքները, ինչպես նաև վերլուծել մարդկային հասարակության զարգացման հիմնական պատմական ժամանակաշրջաններում այդ հասկացությունների կենսագործունեության փուլային առանձնահատկությունները: Կարծում ենք, որ դա հնարավորություն կտա հասկանալու այս երևույթների էական և բովանդակային նշանակությունն այսօր և գուցե վաղուց հաստատված զարգացման օրինաչափությունները։ Այս հետազոտության մեթոդաբանական հիմք են ինչպես համագիտական՝ մատերիալիստական, համակարգակառուցվածքային, համեմատական-իրավական, սոցոլոգիական մեթոդները, այնպես էլ տրամաբանական մեթոդները՝ սինթեզը, անալիզը, անալոգիան, ինդուկցիան, դեդուկցիան և մի շարք այլ մեթոդներ: Կատարված ուսումնասիրության արդյունքում կարելի է պնդել, որ «իրավական առավելություններ» հասկացության տեսակները՝ արտոնությունները և առանձնաշնորհությունները, ունեն պատմական խոր արմատներ, և առանց ներթափանցելու իրավունքի ծագման ժամանակաշրջանի վերաբերյալ գիտական քննարկման մեջ՝ կարելի է պնդել, որ առավելությունները՝ որպես որոշ մարդկանց մյուսներից տարբերվելու հնարավորություն, ի հայտ են եկել ավելի վաղ, քան իրավունքը: The given article aims to highlight the aspect of the historical and legal evolution of the benefits and privileges that are the aspects of the concept "Legal advantages", on the basis of which those legal concepts have been formed and still exist today. Within the framework of this research, our task is to study the questions of the historical formation of the legal concept "advantage". The aim is to uncover the laws governing the origin and development of the benefits and privileges as well as to analyze the distinctive features of their existence during key historical periods in the evolution of human society. We believe that it will provide an opportunity to understand the essential and substantive significance of these phenomena today, as well as to uncover the longestablished patterns of development. The research is grounded on a universal scientific basis, employing various methodological approaches including materialism, system-structural analysis, comparative-legal analysis, and sociological methods. Additionally, logical methods such as synthesis, analysis, analogy, induction, and deduction have been employed in this study. Based on the study conducted, it can be asserted that benefits and privileges, integral aspects of the concept of "Legal advantages" have deep historical roots. Without delving into the scientific debate about the origin of law, it can be concluded that advantages, serving as opportunities for certain individuals to distinguish themselves from others, emerged earlier than the law itself. В настоящей статье поставлена задача выявить аспект историко-правового развития льгот и привилегий, являющихся понятиями концепции «правовые преимущества», на основе которых эти правовые понятия сформировались и существуют до сих пор. В рамках данного исследования перед нами стояла задача изучить вопросы исторического формирования юридического понятия «преимущество». Мы постарались раскрыть законы возникновения и формирования льгот и привилегий, являющихся их видами, а также проанализировать поэтапные особенности жизнедеятельности в основные исторические периоды развития человеческого общества. Мы полагаем, что это даст возможность понять существенное и содержательное значение этих явлений сегодня, а возможно, и давно сложившихся закономерностей развития. Методологической основой данного исследования стали общенаучный, материалистический, системно-структурный, сравнительно-правовой, социологический методы, а также логические методы: синтез, анализ, аналогия, индукция, дедукция и ряд других методов. В результате проведенного исследования можно утверждать, что льготы и привилегии, являющиеся видами понятия «правовые преимущества», имеют глубокие исторические корни, и, не вдаваясь в научную дискуссию о периоде возникновения права, можно утверждать, что преимущества, как возможность отличать одних людей от других, ппоявились раньше, чем право.
Keywords: Իրավագիտություն