Փոքր Մհեր. ընդվզո՞ղ, թե՝ օտարված հերոս - Ղարիբյան, Արուսյակ (Տիգրան Մեծ)
Հայկական էպոսի ամենաառեղծվածային կերպարներից է Փոքր Մհերը: Շատ հետազոտողներ յուրովի են մեկնաբանել Փոքր Մհերի կերպարը` նկատելով թաքնված խորհուրդներ, անբացատրելի վարքաձև, նրան վերագրելով երկակի բնույթ: Հոդվածում փորձ է արվել բացահայտելու այդ երկվության ակունքները, ներկայացնելու խնդրի առարկային վերաբերող որոշ հետազոտողների աշ- խատանքներ, նոր մոտեցան լույսի ներքո վերլուծելու Փոքր Մհերի կերպարը: Փոքր Մհերի կյանքը ներթափացված է ողբերգականությամբ: Ամենուր նրան ուղեկցում է օտարվածության և լքվածության զգացումը: Նա իր վրա է կրում ողջ մարդկության հոգսը: Լինելով բանադրված և զգալով իր ճակատագրի ողջ ողբերգականությունը` Մհերն ընդվզում է աշխարհի կարգի դեմ, նա ոչ է ասում «չար» աշխարհին: Այդ ընդվզումը սովորական ընդվզում չէր. դա մետաֆիզիկական ընդվզում էր: One of the most enigmatic personages of Armenian epic is a Little Mher (Pokr Mher). His personage was interpreted peculiarly by many researchers highlighting the hidden sacrament and inexplicable behavior attributing him a dualistic essence. The aim of the article is to discover the path of dual nature, introducing the works of some researchers concerning the subject matter and analyzing the personage of Little Mher with a different approach. The life of Pokr Mher is ingrained with tragedies. The feeling of alienation and abandonment is accompanying him everywhere. He is bearing a burden of all the mankind. But considering Mher’s personage as a refugee and sulky perhaps is a result of hasty approach. Being excommunicated and feeling the whole tragedy of his destiny, Mher is struggling gainst world manner and saying “NO” to the wicked world. His revolt is not a simple as it was not directed to the personal unfortunate fortune, but it is a revolt against the world manner, his revolt is metaphysical. В статье представлены и проанализированы основные работы исследователей, в которых обсуждается персонаж героя армянского эпоса Мгера Младшего (Покр Мгер). Он является самым противоречивым и загадочным героем армянского эпоса. Многие исследователи по разному интерпретировали его персонаж и поведение, заметив необьяснимые и скрытые мотивы и двойственность его сущности. Вся его жизнь пропитана трагизмом. Всюду его преследовали чувство заброшенности и отчуждения. Однако, глубоко чувствуя всю тяжесть своей судьбы, он выражает свое несогласие со своей участью и бунтует против «злого» мира. Его бунт необычный, это метафизический бунт против мироустройства.
Keywords: Բանահյուսություն; Ազգագրություն