Շոշափելիության սեռականությունը. Արշիլ Գորկու և Էվա Հեսսեի արվեստի որոշ փոխառնչությունների մասին - Գալստյան, Աննա
Որպես ելակետ վերցնելով Արշիլ Գորկու խոսքերը մոր գոգնոցի՝ իբրև կտավի այլընտրանքի մասին, առաջ ենք քաշում մեծանուն նկարչի արվեստին բնորոշ կարևորագույն հատկանիշներից մեկի` շոշափելիության թեման: Առանց հպվելու կամ շոշափելու անհնար է արվեստ ստեղծել, որը Գորկու պարագայում մոր ներկայության հետ ամբողջացման ֆիզիկական նշանակություն ուներ: Արվեստի տեսությունների մեջ շոշափողականը որպես սկզբնական ընկալում և կանացի դրույթ կազմավորում են Գորկու արվեստի տակտիլային (շոշափողական) հատկանիշները, որոնք էլ իրենց հերթին կանացիությամբ են բնորոշվում շատ տեսաբանների կողմից: Այստեղ անհրաժեշտ է նշել, որ կանացիությունը ներկայացնում է շոշափելին, անտեսանելին, մարմնականը: Այս դիտակետը նոր թեքում է մտցնում 1940-60-ականների ամերիկյան արվեստի ընկալման մեջ` Գորկուն դիտարկելով որոշիչ ազդեցություն ոչ միայն աբստրակտ էքսպրեսիոնիզմի, այլև հետմինիմալիստական կամ հակաձևային ավանդույթի կազմավորման համար: Taking Arshile Gorky’s words about his mother’s apron as an alternative to a canvas for a starting point, we point out one of the most important features of his art-the tactility. There is no art without touching which for Gorky meant physical generality with his mother’s presence. In art theories the tactile as an initial understanding and a feminine position organize tactile features of Gorky’s art which at their turn many theoreticians characterize as feminine. It’s necessary to note that Gorky’s femininity presents the tactile, the invisible and the physical. This standpoint puts new step in a perception of American art of 1940-60’s, considering Gorky as a seminal influence not only on Abstract Expressionism but also on postminimal or Anti-Form generation. Исходя из слов Аршиля Горки о фартуке матери как альтернативе холсту, мы придаем существенное значение одному из важнейших признаков искусства именитого художника, а именно осязаемости. Невозможно создавать искусство без прикосновения, что при обстоятельстве Горки имело значение физического интегрирования с присутствием матери. В теориях искусства осязаемое как начальное восприятие и как гендерная позиция формируют осязаемые признаки искусства Горки, которые в свою очередь многими теоретиками обозначаются как женственное. Здесь нужно понять женственное как осязаемое, невидимое, телесное. Эта позиция привносит новое видение в американском искусстве 1940-60-ых годов, где Горки имеет огромное влияние не только на формирование абстрактного экспрессионизма, но и на создание потсминималистстской (анти-форма) традиции.
Keywords: Արվեստագիտություն