1918-1920 թթ. Արցախյան գոյամարտը և Հայաստանի Հանրապետության դիրքորոշումը - Հարությունյան, Վրեժ (Լիմուշ հրատ.)
1918թ. ծնունդ առավ նորանկախ Հայաստանի Հանրապետությունը, որի առջև դրված էին սոցիալ-տնտեսական լրջագույն խնդիրներ: Հայաստանի անկախացումից հետո լարված ու թշնամական բնույթ ստացան հայ-ադրբեջանական հարաբերությունները: Ադրբեջանը հավակնություններ դրսևորեց Արցախ-Ղարաբաղի տարածքների նկատմամբ: Նշյալ ժամանակահատվածում Արցախի հայությունը կենաց ու մահու կռվի էր դուրս եկել ադրբեջանական հրոսակների և նրանց աջակցող թուրքական, իսկ այնուհետ` կարմիր բանակի զորամասերի դեմ: Բայց հարկ ենք համարում նշել, որ արցախահյությունը այդ վճռական պահերին չմնաց միայնակ, այլ ստացավ Հայաստանի կառավարության և իշխող կուսակցության` դաշնակցության օգնությունը և աջակցությունը: В 1918 году возникла новая независимая Республика Армения, перед которой стояли серьезнейшие социально-экономические проблемы. После обретения Арменией независимости армяно-азербайджанские отношения стали более напряженными и враждебными. Азербайджан стал претендовать на территории Арцаха-Карабаха. За указанный период армянство Арцаха вступило в смертельную схватку против азербайджанских бандитов и поддерживающих их турецких, а затем и воинских частей Красной Армии. Но считаем необходимым отметить, что в эти решающие моменты арцахцы не остались в одиночестве, а получили помощь и поддержку правительства Армении и правящей партии Дашнакцутюн. In 1918, a new independent Republic of Armenia emerged, which faced the most serious socio-economic problems. After Armenia gained independence, the Armenian-Azerbaijani relations became more tense and hostile. Azerbaijan began to claim the territories of Artsakh- Karabakh. During this period, the Armenians of Artsakh entered into a life-and-death struggle against the Azerbaijani bandits and the Turkish, and then the military units of the Red Army supporting them. But we consider it necessary to note that at these crucial moments, the people of Artsakh were not left alone, but received the help and support of the Armenian government and the ruling Dashnaktsutyun party.
Keywords: Պատմություն