Արցախի Հանրապետության Մարտակերտի շրջանի Հաթերք համայնքի հողերի ագրոքիմիական և ֆիզիկաքիմիական հատկությունները - Ջհանգիրյան, Տաթևիկ; Գասպարյան, Գայանե; Բարսեղյան, Մարինա; Էլոյան, Արևիկ
Արցախի Հանրապետությունում հողերի պահպանության և բերրիության բարձրացման խնդիրը եղել և շարունակում է մնալ արդիական, հատկապես հողերի վիճակի վատթարացման, համընդհանուր անթրոպոգեն անկման և ստեղծված հետպատերազմյան իրավիճակի: Այսօր, առավել քան երբևէ, անհրաժեշտ է ճիշտ ագրոտեխնիկական համալիր միջոցառումների իրականացում, որը հնարավորություն կընձեռնի Արցախի Հանրապետության սահմանափակ հողային ռեսուրսներն օգտագործել արդյունավետ: Ուսումնասիրվել են Արցախի Հանրապետության Մարտակերտի շրջանի Հաթերք համայնքի հողերի ագրոքիմիական և ֆիզիկաքիմիական հատկությունները: Հետազոտության արդյունքներից պարզ է դարձել, որ հողերն ունեն պակաս նպաստավոր ագրոքիմիական և ֆիզիկաքիմիական հատկություններ բույսերի աճի, զարգացման համար, իսկ բարձր և էկոլոգիապես անվտանգ բերքի ստացման համար անհրաժեշտ է հանքային և օրգանական պարարտանյութերի համատեղ օգտագործում: Проблема сохранения и повышения плодородия почв в Республике Арцах была и остается актуальной, особенно в связи с ухудшением их состояния, а также связянной с послевоенной обстановкой всеобщей антропогенной деградацией. Сегодня, как никогда, необходимо осуществление комплексных агротехнических мероприятий, что даст возможность эффективно использовать ограниченные земельные ресурсы Республики Арцах. Изучены агрохимические и физико-химические свойства земель общины Атерк Мартакертского района Республики Арцах. Результаты исследований показывают, что почвы обладают менее благоприятными агрохимическими и физико-химическими свойствами для роста и развития растений, а для получения экологически безопасного урожая необходимо комплексное применение минерально-органических удобрений. The problem of preserving and increasing soil fertility in the Republic of Artsakh has been and remains relevant, especially in connection with the deterioration of their condition, general anthropogenic degradation and created in connection with the post-war situation. Today, more than ever, it is necessary to implement comprehensive agro-technical measures, which will make it possible to effectively use the limited land resources of the Republic of Artsakh. The agrochemical and physico-chemical properties of the lands of the Aterk community of the Martakert region of the Republic of Artsakh were studied. The results of the research show that soils have less favorable agrochemical and physicochemical properties for the growth and development of plants, and to obtain an environmentally friendly crop, complex use of mineral and organic fertilizers is necessary․
Keywords: Աշխարհագրություն; Արցախի Հանրապետություն