Հայաստանում մշակվող կարտոֆիլի սպառման արդյունքում թունավոր տարրերի ներգործության ռիսկի գնահատում - Պիպոյան, Դ. Ա.; Բեգլարյան, Մ. Ռ.; Տեփանոսյան, Գ. Հ.; Սահակյան, Լ. Վ. (ՀԱԱՀ հիմնադրամ)
Հետազոտության նպատակն է որոշել Հայաստանում մշակվող կարտոֆիլի պալարներում թունավոր տարրերի (Pb, As, Cd, Hg) պարունակությունը, հողից դրանց կլանման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև գնահատել չափահաս բնակչության կողմից կարտոֆիլի սպառման արդյունքում առողջության համար հնարավոր ռիսկերը: Հողից կարտոֆիլ թունավոր տարրերի փոխանցման գործակիցը հաշվարկելիս գրանցվել են բավական փոքր արժեքներ (TF<1), ինչը փաստում է, որ տարբեր մարզերում մշակված կարտոֆիլը հետազոտված թունավոր տարրերի կենսակուտակիչ չէ: Բացի այդ՝ հաշվարկվել է թունավոր տարրերի օրական ընդունումը, և հիմնավորվել, որ կարտոֆիլի սպառմամբ պայմանավորված հնարավոր ռիսկը թույլատրելի տիրույթում է: Целью исследования является определение содержания токсичных элементов (Pb, As, Cd, Hg) в культивируемом в РА картофеле, особенностей их поглощения из почвы, а также оценка возможных рисков для здоровья при потреблении картофеля взрослым населением. При расчете коэффициента переноса токсичных элементов из почвы в картофель были получены достаточно малые значения (TF<1). Эти показатели свидетельствуют, что картофель, выращенный в разных регионах, не является биоаккумулятором указанных токсичных элементов. Рассчитано также суточное поступление этих элементов в организм и обосновано, что возможный риск, связанный с потреблением картофеля, находится в пределах допустимого. The purpose of the study is to assess the content of toxic elements (Pb, As, Cd, Hg) in potatoes produced in Armenia, the peculiarities of uptake from the soil, as well as possible health risks associated with the consumption of potatoes by the adult population. When calculating the transfer factor of toxic elements from soil to potato, rather low values have been recorded (TF<1), which testifies that the potato crops cultivated in different regions aren’t bioaccumulators of researched toxic elements. Besides, the daily intake of the mentioned elements has been estimated and it has been pointed out that the potential risk associated with potato consumption is within the acceptable level.
Keywords: Սննդագիտություն և տեխնոլոգիա