The Vernacular Evidence of the Maltese Islands: the Case of the Ethnic Girna and the Hybrid Hovel - George A. Said-Zammit (ՀՀ ԳԱԱ)
Միջերկրական ծովի կենտրոնական հատվածում գտնվող Մալթայի կղզիների գյուղական լանդշաֆտը բնորոշվում է եզակի ժողովրդական ժառանգությամբ, որը ներառում է տարբեր էթնիկ կառույցներ, որոնց թվում են ռազեթը (ագարակատուն), միթհնաթարռիհը (հողմաղաց), բազմաթիվ տրոգլոդիտային և այլ քարակերտ կացարանները, ճամփեզրի եկեղեցիները և այլն: Դիտարկվում են բնիկ կառույցների երկու օրինակ՝ գիրնան (կեղծ թաղով քարե կառույց) և հիբրիդային խրճիթը. վերջինս բաղկացած է երկու հիմնական մասից՝ քարակերտ ճակտոնից և տրոգլոդիտային ներքնամասից: Հնագիտական վկայությունները և պատմական գրառումները ցույց են տալիս, որ ուշ միջնադարից ի վեր երկու օրինակներն էլ, ըստ երևույթին, օգտագործվել են որպես կացարաններ, որտեղ մարդիկ և կենդանիները ապրում էին միևնույն կենցաղային տարածքներում: Վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ գիրնան և հիբրիդային խրճիթը, չնայած իրենց ներքին սահմանափակ տարածությանը, եղել են մարդկանց սոցիալ-տնտեսական աշխույժ գործունեության միջավայր: Для сельского ландшафта Мальтийских островов, расположенных в центральной части Средиземного моря, характерны различного рода этнические постройки, в частности, razzett (фермы), mitħnatar-riħ (ветряная мельница), троглодитовые жилища, многочисленные каменные жилища, церкви у обочины дорог и т.д. Предметом рассмотрения являются два конкретных образца аборигеновых построек гирны (каменные хижины с выступом) и гибридные хижины, состоящие из двух основных частей каменного фасада и троглодитового интерьера. Археологические данные и исторические свидетельства явствуют о том, что начиная с позднего средневековья вышеназванные образцы, вероятно, использовались в качестве жилищ для людей и в том числе животных. Анализ этих архитектурных построек указывает на то, что гирны и гибридные хижины, при всей ограниченности их внутреннего пространства, служили активной средой для развития социально-экономической деятельности. The present paper reveals aspects of the rural landscape of the Maltese islands, situated in the central part of the Mediterranean Sea. This landscape is endowed with a unique vernacular heritage which comprises a variety of ethnic structures including the razzett (farmhouse), the mitħnatar-riħ (windmill), numerous troglodyte dwellings, an extensive number of masonry dwellings and wayside churches, amongst others. Two specific examples of native structures are considered: the girna (corbelled stone hut) and the hybrid hovel, the latter consisting of two principal parts: a masonry façade and a troglodyte interior. The archaeological evidence and historical records suggest that, since the late Middle Ages, both examples were apparently used as abodes, where humans and animals coinhabited the same domestic spaces. The analysis demonstrates that the girna and the hybrid hovel, despite their restricted internal spaces, were an arena of vibrant socio-economic human activity.
Keywords: Archaeology; Ethnography