Շեքսպիրը համաշխարհային մշակույթի հայելում. ՀՀ ԳԱԱ արվեստի ինստիտուտի շեքսպիրյան գրադարանը - Բեքարյան, Անահիտ (ՀՀ ԳԱԱ)
Ակադեմիկոս Ռ. Զարյանի նախաձեռնությամբ ու ջանքերով 1964 թ. Հայկական ԽՍՀ ԳԱ արվեստի ինստիտուտում հիմնվեց Խորհրդային Միությունում առաջին և աշխարհում չորրորդ շեքսպիրյան գրադարանը: Արվեստաբանը նորաստեղծ գրադարան հանձնեց իր ամբողջ «շեքսպիրյան» գրականությունը՝ 168 անուն գիրք: Շեքսպիրյան գրադարանը նշանակալի դեր ունի 1960-1980-ական թթ. Հայաստանում Շեքսպիրի երկերի, դրանց հայերեն թարգմանությունների ու հայ թատրոնում դրանց բեմադրությունների ուսումնասիրության գործում: Գրադարանի հավաքածուն հարստացել է աշխարհի տարբեր ծայրերից ինչպես բազմաթիվ հայերի, այնպես էլ օտարազգիների կատարած ներդրումներ շնորհիվ, որոնք գրադարանին են նվիրել շատ արժեքավոր ու հազվագյուտ հրատարակություններ, ձեռագրեր և իրեր: Այժմ շեքսպիրյան թանգարան-գրադարանում պահվում է ավելի քան 3000 ցուցանմուշ՝ 40 լեզվով: В 1964 г. академиком АН Армении Рубеном Заряном при Институте искусств АН Армянской ССР была создана первая в Советском Союзе и четвертая в мире шекспировская библиотека, которой академиком Р. Заряном из личной библиотеки было предоставлено 168 книг, имеющих отношение к Шекспиру и шекспироведению в целом. Эта ценная коллекция включала как творчество Шекспира, так и переводы его произведений на армянский язык, а также шекспироведческие исследования. Неоценима роль библиотеки в изучении художественного наследия Шекспира в Армении в 1960-1980 гг., чему во многом способствовали переводы произведений произведений классика английской литературы на армянский язык и постановки его пьес на армянской сцене. Огромен вклад армян диаспоры, а также иностранцев в дело обогащения и комплектации фондов шекспировской библиотеки. Усилиями отдельных лиц библиотека пополнилась ценными раритетными изданиями, рукописями и предметами. В настоящее время в библиотеке-музее хранится более 3000 единиц литературы почти на 40 языках мира. The paper addresses the background factors that encouraged academician Rouben Zaryan to found a Shakespearean library at the Institute of Arts, in the Academy of Sciences of Armenian Socialist Republic. The library was the first in its kind in the Soviet Union and the fourth in the world. The paper dwells on the Shakespearean collection of 168 pieces that Zaryan donated to the newly-founded library. The paper also elaborates on how the library contributed to the study and translations of Shakespearean works in Armenia between 1960 and 1980, as well as the staging of Shakespeare’s plays in the Armenian theatre. In their intention to replenish the library, both Armenians and foreigners from different parts of the world made contributions and donations of valuable and exclusive publications to the library. At present Shakespearean library houses more than three thousand exhibits in 40 languages.
Keywords: Մշակույթ; Արվեստագիտություն