Հոգևոր և աշխարհիկ իշխանությունների փոխհարաբերությունը Մեծ Հայքի թագավորությունում Արտաշեսյան դինաստիայի օրոք - Հակոբյան, Հայկարամ («Դիզակ պլյուս» հրատարակչություն)
Հոդվածում հելլենիստական ազդեցության լույսի ներքո քննվում է Մեծ Հայքի թագավորությունում Ք․ ա․ II-I դարերում հոգևոր և աշխարհիկ իշխանությունների փոխհարաբերությունների խնդիրը։ Վերակազմավորվող նոր պետական ապարատում մեծ դեր է հատկացվել տվյալ փոխհարաբերություններին, քանի որ դրանք ունակ էին օգտագործելով արտաքին ազդեցությունները զարգացնել բուն հայ էթնոսին պատկանող ավանդույթները, ինչը իր հերթին ավելի ամրապնդեց Արտաշեսյան պետության ինքնուրույնությունը։ Ցույց է տրվում այդ հարաբերությունների ընդհանուր պատմական աստիճանական զարգացման օրինաչափություններից տարբերվող բնույթը։ Ուսումնասիրվում է Արտաշես Ա-ի գահակալումից սկսված ժամանակի ոգուն համապատասխան թագավորական իշխանության բացարձակեցման ջանքերը և դրա հետևանքները վերոհիշյալ հարաբերություններում։ Այդ գործընթացի բարձրակետ է դառնում ապրող արքայի աստվածացումը։ Ներկայացվում է դրա նշանակությունը պետական գաղափարաբանության տեսակետից, ինչպես նաև պատճառները ու դերը կախված քաղաքական և ռազմական հզորության աստիճանից։ В статье в свете эллинистического воздействия изучается взаимоотношение духовной и мирской власти в II-I веках до нашей эры в царстве Великой Армении.В преобразовавшемся новом государственном аппарате большая роль отводилось данному взаимоотношению, так как оно было в состоянии, используя внешние воздействия, развивать обычаи, принадлежащие истинному армянскому этносу, что в свою очередь еще больше укрепило самостоятельность государственности Арташесянов. Изображается различающаяся от закономерности общеисторического постепенного развития сущность данных взаимоотношений. Изучаются усилия, направленные наабсолютизацию царской власти со времен вступления на престол Арашеса I в соответствии с духом времени, а также их последствия на вышеупомянутые взаимоотношения. Кульминационной точкой этого процесса становится обожествление живущего короля. Представляется его значение с точки зрения государственной идеологии, также причины и роль, связанные с уровнем государственной и военной мощи. The article examines the importance of the relationship between spiritual and secular authorities in Artaxiad dynasty during II-I centuries․ In reshaped new state system an important role was given to those relations because they were using external influences, to develop the traditions of the Armenian ethnicity itself which in turn reinforced the independence of the Artaxiad state. It shows a general gradual historical development of these relationsin nature different from the norms. Efforts to Absolve the Royal Authority Relevant to the Spirit of the Time Starting from the Reign of Artaxias Iand its consequences in the mentioned relationshipThe deification of the living king becomes the pinnacle of this process. Its significance in terms of state ideology is presented as well as the causes and role depending on the degree of political and military might.
Keywords: Պատմագիտություն