«Ժենգյալով հացը» 2020 թ. Արցախյան պատերազմի օրերին - Ծատուրյան, Ռուզաննա; Հովսեփյան, Ռոման (ՀՀ ԳԱԱ)
Արցախում 2020 թ. սեպտեմբերի 27-ին սկսված պատերազմի և հետագա օրերին Հայաստանի Հանրապետությունում Արցախին ու տեղահանված արցախահայությանը սատարելու նպատակով բազմազան նախաձեռնություններ էին իրականացվում։ Դրանք միտված էին ոչ միայն Արցախի և արցախցիների աջակցությանը, այլև արցախյան մշակույթի, արտադրության և ինքնության տարատեսակ հարցերը բարձրաձայնելուն, ընդգծելուն, ներկայացնելուն և հանրայնացնելուն։ Պատերազմական շրջանի աջակցության այս նախաձեռնությունները հաճախ իրականացվում էին Արցախյան խոհանոցի, մասնավորապես՝ հայտնի և ճանաչված կերակրատեսակների (ժենգյալով հաց, փախլավա, կուրկուտ, մեղր, գինի, վայրի համեմունքային և բուրումնավետ բույսեր և այլն) հանրայնացման և ապրանքայնացման միջոցով։ Պատերազմի օրերին վերոհիշյալ կերակրատեսակներից ընտրվեց ժենգյալով հացը՝ կանաչիներով կարկանդակը, որի շուրջ, հանրայնություն վայելելով, ձևավորվեցին մի շարք սոցիալական ձեռնարկատիրական նախաձեռնություններ։ Различные инициативы, посвященные Арцаху и переселенному армянству Арцаха, были претворены в жизнь в РА как в процессе войны, начавшейся в Арцахе 27 сентября 2020 г., так и в поствоенное время. Эти мероприятия призваны были поддержать Арцах и арцахцев, представить и популяризировать культуру Арцаха. Поддерживающие инициативы военного периода часто осуществлялись посредством популяризации и коммерциализации арцахской кухни, в частности, хорошо известных блюд («женгялов хац» ‒ лепешка с зеленью, куркут), кондидерских изделий ‒ пахлава, таких продуктов, как мед, вино, а также пряные дикорастущие травы. В эпицентре популярных социальных предпринимательских инициатив оказался именно «женгялов хац». Various initiatives dedicated to Artsakh and the displaced Artsakhi Armenians were implemented in the Republic of Armenia during the war that began in Artsakh on September 27 of 2020 and in the following days. These events were dedicated to the support of Artsakh and the people of Artsakh, to raising, emphasizing, presenting and publicizing various issues of Artsakh culture, production, identity. These wartime period support initiatives were often carried out through the popularization and commercialization of Artsakh cuisine, particularly well-known dishes (jengyalov hats, baklava, kurkut, honey, wine, wild flavorings and aromatic plants, etc.). Jengyalov hats (bread with herbs) was selected from the above-mentioned and a series of social entrepreneurial initiatives having popularity were formed around it during the war.
Keywords: Հնագիտություն; Ազգագրություն