@misc{Ղազարյան_Բաբկեն_Հայերի,
 author={Ղազարյան, Բաբկեն},
 address={Երևան},
 howpublished={online},
 publisher={«ԱՐՑԱԽ» հրատ.},
 publisher={ԱԵԳՄՄ հրատ.},
 abstract={Հոդվածի նպատակն է ներկայացնել հայերի տեղաբաշվածությունը Վրաստանի Թիֆլիսի գավառում և մայրաքաղաք Թիֆլիսում1։ Հայերը Վրաստանում բնակություն են հաստատել վաղ միջնադարից սկսած, իսկ հետագա դարերում նրանց թվաքանակը գնալով մեծացել է։ Այդ հանգամանքը պայմանավորված է Հայաստանի պետականության կորստով, ինչպես նաև օտար ասպատակություններով։ Վրացիները, պահպանելով իրենց կիսանկախ պետականությունը, ապավինել են հայ բնակչության ներուժին։ Արդեն 19-րդ դարից սկսած՝ Վրաստանի մի շարք քաղաքներում հայերը սկսում են կազմել բնակչության զգալի մասը։ Արևելյան Վրաստանը մշտապես պատվար է եղել հայ ժողովրդի համար, օգնել է խուսափել օտար նվաճողների պատճառած արհավիրքներից։ Այդ հանգամանքը պայմանավորված է Վրաստանի այդ հատվածի բարենպաստ աշխարհագրական պայմաններով ևս։ Սույն աշխատանքում ուսումնասիրել ենք հայ ժողովրդի տեղաբաշխվածությունը և ժողովրդագրական շարժընթացները Վրաստանի մայրաքաղաք Թիֆլիսում և Թիֆլիսի գավառում 1920-ական թվականներին: Այս հետազոտության խնդիրներն են` 1․լուսաբանել հայ բնակչության ժողովրդագրական պատկերի փոփոխության պատճառներն ու միտումները. 2․ցույց տալ Վրաստանում պատմաժողովրդագրական իրավիճակը նախքան խորհրդային կարգերի հաստատումը. 3․ պարզաբանել հայերի արտագաղթի պատճառները Վրաստանից։ Հայերի թիվը սկսում է աճ գրանցել արևելավրացական քաղաքներում, 19-րդ դարի վերջերից սկսած, երբ Ռուսական կայսրությունը թևակոխել էր կապիտալիստական զարգացման փուլ։ Հետազոտությունը իրականացնելիս կիրառել ենք պատմահամեմատական, վերլուծական ինչպես նաև վիճակագրական մեթոդներ՝ նպատակ հետապնդելով ներկայացնելու օբյեկտիվ և անաչառ լուսաբանում ընտրված ժամանակաշրջանի և խնդրի առնչությամբ։ Կատարած ուսումնասիրության համաձայն կարելի է պնդել, որ ըստ 1926 թվականի Համամիութենական մարդահամարի տվյալների՝ հայերը բնակվել են Թիֆլիսի գավառի բոլոր երեք խոշոր քաղաքներում և երեսունմեկ գյուղական բնակավայրերում։ Հոդվածում անդրադարձել ենք տվյալ բնակավայրերում հայերի տեղաբաշխվածությանը, վերլուծել ենք նրանց թվաքանակի աճի պատճառները, մայրենի լեզվի իրավիճակը՝ ըստ մարդահամարի տվյալների։ Цель статьи – представить расселение армян в грузинской Тифлисской области и столичном Тифлисе. Армяне обосновались в Грузии с раннего Средневековья, и в последующие столетия их численность постепенно увеличивалась. Это обстоятельство обусловлено утратой собственной государственности, а также иностранными экспансиями. Сохраняя свою полунезависимую государственность, грузины твердо полагались на потенциал армянского населения. Уже с XIX века армяне стали составлять значительную часть населения в ряде грузинских городов. Восточная Грузия всегда была убежищем для армянского народа от бедствий, причиняемых иностранными захватчиками. Это обусловлено также благоприятными географическими условиями этой части Грузии. В данной статье мы рассмотрим распределение армянского населения и демографические тенденции в грузинской столице Тифлисе и Тифлисской области в 1920-е годы. Цели данного исследования: 1. показать причины и тенденции увеличения или уменьшения численности армян; 2. показать историко-демографическую ситуацию до установления советской власти в Грузии; 3. выявить и определить причины эмиграции армян из Грузии. Численность армян в городах Восточной Европы начала расти с конца XIX века, когда Российская империя вступила в стадию капиталистического развития. При проведении исследования мы использовали историко-сравнительные, аналитические, а также статистические методы с целью представления объективного и непредвзятого освещения выбранного периода и проблемы. По результатам проведенного исследования можно утверждать, что по данным Всесоюзной переписи населения 1926 года армяне проживали во всех трех крупных городах Тифлисской губернии и в тридцати одном сельском поселении. В статье мы рассмотрели расселение армян в этих населенных пунктах, проанализировали причины роста их численности и положение их родного языка по данным переписи населения. The aim of the article is to present the distribution of Armenians in the Georgian Tiflis province and the capital Tiflis. Armenians have settled in Georgia since the early Middle Ages, and in subsequent centuries their number has gradually increased. This circumstance was conditioned by the loss of statehood as well as by foreign invasions. While maintaining their semi-independent statehood, Georgians have firmly relied on the potential of the Armenian population. Already since the 19th century, Armenians have begun to make up a significant part of the population in a number of Georgian cities. Eastern Georgia has always been a refuge for the Armenian people from the disasters caused by foreign invaders. This circumstance is also due to the favorable geographical conditions of that part of Georgia. In this article, we will examine the distribution of the Armenian people and demographic trends in the Georgian capital Tiflis and the Tiflis province in the 1920s. The objectives of this study are: 1. to demonstrate the causes and trends of the increase or decrease in the number of Armenians. 2. to show the historical-demographic situation before the establishment of Soviet rule in Georgia, 3. to identify and determine the causes of Armenian emigration from Georgia. The number of Armenians began to grow in East European cities from the end of the 19th century, when the Russian Empire entered the stage of capitalist development. During the study historical-comparative, analytical, as well as statistical theory methods were used with the aim of presenting an objective and unbiased coverage of the selected period and problem. According to the conducted study, it can be asserted that, based on the data of the 1926 All-Union Census, Armenians resided in all three major cities of Tiflis Province and in thirty-one rural settlements. In the article, we have addressed the distribution of Armenians in these settlements, analyzed the reasons for the growth of their number, and the situation of the native language according to census data.},
 title={Հայերի տեղաբաշխվածությունը Թիֆլիսի գավառում և Թիֆլիս քաղաքում 1920-ական թվականներին},
 type={Ամսագիր},
 keywords={Պատմություն},
}