ԲՈՎԱՆԴԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

ՀԱՅՈՑ    ՑԵՂԱՍՊԱՆՈՒԹՅԱՆ 100-ԱՄՅԱ  ՏԱՐԵԼԻՑԸ

Հռոմի պապ Ֆրանցիսկոսի, Ամենայն  Հայոց կաթողիկոս Գարեգին Բ-ի և Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոս Արամ Ա-ի ելույթները՝ նվիրված Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին, Վատիկանի Սուրբ Պետրոսի տաճարում մատուցված պատարագի ժամանակ………………………………..13

Մարուքյան Ա.Ց.– Ցեղասպանության գործերի քննությունը գեր-մանական ու իսրայելական դատարաններում…………………………………..24

Սվազլյան  Վ.Գ.– Հայոց ցեղասպանության ականատես - վերապրողների վկայությունները՝ որպես միջազգային ճանաչման ու դատապարտման գործոն……………………………………33

Մախմուրյան Գ.Գ.– Ամերիկայի քարոզիչները արևմտահայերին օգնելու և նրանց հայրենադարձության խնդիրների մասին (1919-1922 թթ. արխիվային փաստաթղթերի հիման վրա) ………………………………………..54

Խոջայան Կ.Գ.–Հայոց ցեղասպանության ժխտման քրեականացման հարցը  ֆրանս-թուրքական հարաբերություններում…………………………70

Վարդումյան Գ.Դ. – Հայոց ազգային ինքնության հիմնախնդիրը  մշակութային եղեռնի համատեքստում ……………………………………………..77

Խառատյան Ա.Ա.– Արևմտահայ  մամուլը  ցեղասպանության տարիներին (1915-1918 թթ.)……………………………………………………………………………………..91

Ավետիսյան Է.Ս.– Հայոց Մեծ եղեռնը  և Արևմտյան   Հայաստանի ժողովրդական արվեստի հուշարձանների ճակատագիրը………………..101

Նաջարյան Մ.Տ.– Հայոց ցեղասպանության ճանաչման գործընթացի պատմությունից (1965-1991 թթ.)…………………………………………………………111

Պողոսյան Թ.Գ.–Հայկական հարցի՝ Ջիվանու մեկնաբանու թյունը………124

Միրզոյան Ս.Ս.– Փաստաթղթեր Դոնի Ռոստովի և Նոր Նախիջևանի հասարակական կազմակերպությունների՝ գաղթականներին օգնելու վերաբերյալ (1915-1916 թթ.)……………………………………………………………….134

Համբարձումյան Վ.Վ.– Բրիտանական կայսրության  փոխհյուպատոսի  ժամանակավոր պաշտոնակատար Լոուսն Չեմբրսը  1909 թ. Ադանայի ջարդերի մասին………………………………………………………………………………….155

Ադամյան Ն.Ս.–Բրիտանական «Հայկական ընկերության» հայանպաստ գործունեության պատմությունից (1916-1917 թթ.)……………………………..163

Գասպարյան Ռ.Հ.,Սահակյան Ռ.Օ.– Հատված   Ա-Դոյի «Իմ  հիշո-ղությունները» հուշագրությունից……………………………………………………….181

ՊԱՏՄՈՒԹՅՈՒՆ ԵՎ ՔԱՂԱՔԱԳԻՏՈՒԹՅՈՒՆ

Ղուլյան Յու. Վ.   – Բաքվի Հայոց ազգային խորհուրդը՝  Ադրբեջանի հայության  պաշտպան (1918 թ. մայիս-1920 թ. մայիս)………………….190

Սարգսյան Ա. Ն.–  Քաղաքական  ընդդիմության  տիպաբանությունը՝   ըստ  նպատակային  չափանիշի……………………………………………………………..200

Նավասարդյան Ա.Գ.– Չինական  ստրատագեմները  փոքր պետությունների   դիվանագիտական պրակտիկայում…………………206

Վարդանյան Վ.Մ. – Հայոց  եկեղեցին՝  նախարարական  պետականության  հենարան (428-630-ական թթ.)…………………………..212

Աբրահամյան Մ.Տ.– Ազգային-ազատագրական պայքարի գաղափարախոսությունը Շ. Շահամիրյանի «Որոգայթ փառաց»-ում..225

ՓԻԼԻՍՈՓԱՅՈՒԹՅՈՒՆ ԵՎ ԻՐԱՎՈՒՆՔ

Այվազյան Ա.Ժ.– Մասնավոր  հատվածում  կաշառակերության հարցի շուրջ………………………………………………………………………………………………234

Կարապետյան Վ.Ս.– Բարսեղ Կեսարացու  և  Գրիգոր  Նարեկացու ճառերի համեմատական վերլուծություն………………………………………243

Թադևոսյան Հ.Դ.– Ջոն Ռոուլսի  «Արդարության տեսությունը»……….253

ՍՈՑԻՈԼՈԳԻԱ

Խաչատրյան Ա.Ս. – «Էլիտայի»  ընկալման   ճգնաժամը  արդի  հայ հասարակությունում……………………………………………………………………..260

Պողոսյան  Լ.Ա. – Էվթանազիան  կրոնական  տարբեր  ուսմունքների համատեքստում…………………………………………………………………………….267

ԼԵԶՎԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ԵՎ ԳՐԱԿԱՆԱԳԻՏՈՒԹՅՈՒՆ

Զաքարյան Մ.Գ. –  Ազգային ինքնության պահպանման հիմնա-խնդիրները  Հ. Մաթևոսյանի  «Մեծամոր»  էսսեում…………………………276

Եղիազարյան Ռ.Վ.– Առաջընթացի  հայեցակարգը  Վիլյամ Գոլդինգի  «Արտակարգ  դեսպան» վիպակի գեղարվեստական  համակարգում..291

Խաչատրյան Ա.Ա.–  «Գիրք  Ծննդոցի» անձնանունների հայկակա-նացման  պատմական  ընթացքը……………………………………………………..299

ՄՇԱԿՈՒՅԹ ԵՎ ԱՐՎԵՍՏԱԳԻՏՈՒԹՅՈՒՆ

Միրզախանյան Ռ.Կ.– Խորհրդային Հայաստանի մշակույթի ձևա-վորման  առաջին քայլերը   (1920 թ. դեկտեմբեր-1921 թ. փետրվար)…306

Կարինե Վանն (ԱՄՆ, ք. Վաշինգտոն) – Ժողովրդական                երաժշտությունը  և  Արևելք-Արևմուտք երկճյուղումը  (Կոմիտասի և Գրիգոր Սյունիի ստեղծագործությունների օրինակով)……………………318

ՀՆԱԳԻՏՈՒԹՅՈՒՆ ԵՎ ԱԶԳԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ

Գայսերյան Վ.Ա.– Էրեբունի  ամրոցի  մի արձանագրության թարգմանության  մասին………………………………………………………………………………………………………….339

Վասիլյան Վ.Հ.–  Հռոմեական  «Արմենիան»՝ որպես Մայր Հայաստանի  առաջին հավաքական պատկերագիր………………………………………………………………………345

Գեղամյան Ա.Ա.– Ծեսը, ծիսակարգը և սովորույթը՝  որպես մշակույթի ժառանգման  և  փոխանցման  մեխանիզմներ……………………………………………353

ԼՐԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ

Մարության Հ.Տ.–  Խորհրդահայ  մամուլի գաղափարական  ուղղվածությունը   քաղաքական  պարտադրանքի   պայմաններում  (1930-ական թթ.) ……………362

Մարտիրոսյան Ն.Ն., Մենեմշյան Ա. Ռ.– Հայաստանի   հասարակության  մեդիապատկերը.  ամփոփ  ուրվագիծ………………………………………………………….376

ՄԱՆԿԱՎԱՐԺՈՒԹՅՈՒՆ

Ենոքյան Ա.Վ. – Բարոյական  արժեքների ձևավորումը  մաթեմատիկական  խնդիրների   ուսուցմամբ   հայկական  կրթական միջավայրում  (VII-XIX դդ.)…………………………………………………………………………………………………………………..382

ԳՐԱԽՈՍԱԿԱՆՆԵՐ

Պողոսյան Ն.Բ.– Սարգիս Մխիթարյան, Միջնադարյան Գետարգելի (Ձագավանքի)  պատմությունը………………………..………………………………..388

ՄԵՐ ՀՈԲԵԼՅԱՐՆԵՐԸ

Բադիկյան Խ.Գ. – Ակադեմիկոս  Սերգեյ  Աբրահամյանի  հիշատակին (ծննդյան  90-ամյակի  առթիվ)……………………………………………………………………………………………..391

Մինասյան Է. Գ., Հարությունյան Ա. Ժ.– Բոլգով  Նիկոլայ Նիկոլաևիչ –

50 ……………………………………………………………………………………………………………………395

ԳԻՏԱԿԱՆ ԼՐԱՏՈՒ

Ասատրյան Ա. Գ.– Լևոն  Հախվերդյանը  և  ՀՀ  ԳԱԱ  արվեստի ինստիտուտը…………………………………………………………………………………………………401

Կիրակոսյան Մ. Ա – Երիտասարդ  հայ  արվեստաբանների  գիտական իններորդ  նստաշրջանը…………………………………………………………………………………………………..408

ԽՈՍՔ  ՀԻՇԱՏԱԿԻ

Ռուզան Սարգսյան………………………………………………………………………………………….413

СОДЕРЖАНИЕ

100-ЛЕТИЕ ГЕНОЦИДА АРМЯН

Выступления Папы римского Франциска, Католикоса всех армян Гарегина II и Католикоса Великого Дома Киликийского Арама I во время мессы в Ватикане, посвященной памяти жертв геноцида армян и состоявшейся в соборе Святого Петра…..13

Марукян А.Ц.– Расследование дел геноцида в немецком и израильском судах………………………………………………………..24

Свазлян В.Г.– Свидетельства очевидцев как фактор международного признания и осуждения геноцида армян……………………………………………………………………………..33

Махмурян Г.Г.– Американские миссионеры о проблемах помощи и репатриации западных армян (по архивным документам 1919-1922 гг.) …………………………………………….54

Ходжаян К.Г.– Вопрос криминализации отрицания геноцида армян во французско-турецких отношениях……………………………………………………………………70

Вардумян Г.Д.– Проблема национальной идентичности армян в контексте культурного геноцида …………………..77

Харатян А.А. – Западноармянская   печать  в  годы  геноцида  (1915-1918 гг. )…………………………………………………………………91

Аветисян  Э.С. – Геноцид  армян  и  судьба  памятников  народного  творчества  Западной  Армении …………………..101

Наджарян М.Т. – Из  истории  процесса  признания геноцида  армян (1965-1991 гг.)……………………………………………………..111

Погосян Т.Г. – Трактовка Армянского вопроса ашугом Дживани………………………………………………………………………124

Мирзоян С.С.– Документы  о  деятельности  общественных  организаций   Ростова - на - Дону и Ново-Нахичевани по оказанию  помощи  беженцам ( 1915-1916 гг.)………………..134

Амбарцумян В.В.– Временно  исполняющий обязанности вице-консула  Британской  империи  Лоусон  Чемберс  о погромах  в  Адане в 1909 г. ……………………………………………155

Адамян Н.С.– Из  истории деятельности содействовавшего  армянам  британского  ”Армянского  общества” (1916-1917 гг.)…………………………………………………………………………………163

Гаспарян Р.Г., Саакян Р.О.– Отрывок   из   мемуаров А-До  ”Мои воспоминания”……………………………………………………..181

ИСТОРИЯ  И  ПОЛИТОЛОГИЯ

Гулян  Ю.В.–Бакинский армянский национальный совет –ащитник армян Азербайджана (май 1918 г. – май 1920 г.)..190

Саргсян А.Н.– Типология  политической  оппозиции  с  учетом  целевого  критерия………………………………………………200

Навасардян А.Г.– Китайские  стратагемы   в  дипломатической  практике  малых  государств …………..206

Варданян В.М. – Армянская  церковь  как  опора  на-харарской  государственности  (428-630-ые гг.)……………………………….212

Абрамян М.Т.– Идеология    национально-освободительной  борьбы   в  ”Западне  честолюбия”  Ш. Шаамиряна………..225

ФИЛОСОФИЯ  И  ПРАВО

Айвазян А.Ж. – К  вопросу  о  коррупции  в  частном секторе……………………………………………………………………….234

Карапетян  В.С.–Сравнительный  анализ  речей  Григора Нарекаци  и  Барсега  Кесараци   …………………………..243

Тадевосян А.Д– ”Теория  справедливости  ”Джона Ролза………………………………………………………………………….253

СОЦИОЛОГИЯ

Хачатрян А. С. – Кризис  восприятия  „элиты ” в  современном  армянском   обществе ………………………………………………….260

Погосян Л.А. – Эвтаназия   в  контексте  различных религиозных   учений………………………………………………….267

ЯЗЫКОЗНАНИЕ  И  ЛИТЕРАТУРОВЕДЕНИЕ

Закарян М.Г.– Проблемы  сохранения  национальной идентичности  в  эссе Г. Матевосяна „Мецамор”…………………………………………………………………. 276

Егиазарян Р.В.–Концепция  прогресса  в художественной системе   повести  Вильяма  Голдинга ”Чрезвычайный посол”……………………………………………………………………….291

Хачатрян А.А.  – Исторический  процесс арменизации антропонимов  из „Книги  Бытия”……………………………299

КУЛЬТУРА  И  ИСКУССТВОВЕДЕНИЕ

Мирзаханян Р.К.– Первые  шаги   формирования   культуры  Советской  Армении  ( декабрь 1920 г.- февраль 1921 г.)….306

Карине Ванн (США, г. Вашингтон) – Армянская  народная  музыка и  дихотомия  Восток- Запад (на примере сочинений Комитаса и Григора Сюни )…………………………318

АРХЕОЛОГИЯ  И  ЭТНОГРАФИЯ

Гайсерян В.А.–О переводе одной из надписей крепости Эребуни………………………………………………………………………339

Василян В.О.–Римская  ”Армения”  как первый  собирательный  образ  Матери-Армении……………………345

Гегамян А.А.– Обряд, ритуал  и  обычай  как   механизмы наследования  и  передачи  культуры………………………..353

ЖУРНАЛИСТИКА

МарутянА.Т.–Идеологическая направленность советской армянской периодики в условиях политического  диктата (1930-ые гг.)………………………………………………………………..362

Мартиросян Н.Н., Менемшян А.Р. – Медиакартина армянского  обшества: общие  контуры  …….……………….376

ПЕДАГОГИКА

Енокян А. В.– Формирование нравственных ценностей посредством  обучения математическим задачам в армянской образовательной среде (VII-XIX вв.)……………382

РЕЦЕНЗИИ

Погосян  Н.Б. – Саргис  Мхитарян.  История   средневекового  Гетаргела  (Дзагаванка)………………………………………………………….388

НАШИ ЮБИЛЯРЫ

Бадикян Х.Г.– Памяти  академика  Сергея  Абрамяна     (к  90-летию  со  дня  рождения) ……………………………………………391

Минасян Э.Г., Арутюнян А.Ж. – Болгов Николай Николаевич-50…………………………………………………………….395

НАУЧНАЯ ХРОНИКА

Асатрян А.Г.–Левон Ахвердян и Институт искусств НАН РА…………………………………………………………………………………….401

Киракосян М. А. – Девятая научная сессия молодых армянских  искусствоведов…..…………………………………………………408

СЛОВО ПАМЯТИ

Рузан  Саргсян………………………………………………………………… 413

CONTENTS

ARMENIAN GENOCIDE CENTENARY

Speeches Commemorating the Victims of the Armenian Genocide by Pope Francis, Armenian Catholicos Garegin II and Cilicia Catholicos Aram I in the Service Conducted in St. Paul Church in the        Vatican………………………………………13

A. Marukyan –  Genocide Trials in German and  Israeli Courts..……………………………24

V. Svazlyan –  The  Testimonies of the   Eyewitness  Survivors of the Armenian Genocide as a Factor to the International Recognition and Condemnation…………………………………………………………………………………………………33

G. Makhmourian –  American   Missionaries on Issues of Relief   for Western Armenians and their Repatriation ( According to Archival Documents of 1919-1922)………………………………………………………………………………………………………54

K. Khojayan –  Armenian    Genocide Denial  Criminalization Issue in Franco-Turkish  Relations………………………………………………………………………………………………………….70

G. Vardumyan –  The   Issue of Armenian   National   Identity in  the Context of Cultural Genocide…………………………………………………………………………………………. 77

K. Kharatyan –  Western Armenian Media in the Years of the Genocide (1915-1918)……………………………………………………………………………………………………………….91

E. Avetisyan –  The Armenian Genocide and the Destiny of the   National  Monuments in Wester Armenia…………………………………………………………………….101

M. Najaryan– From the History of the Recognition of the  Armenian  Genocide (1965-1991) ………………………………………………………………………………………………………….111

T. Poghosyan – Interpretation of  the Armenian  Question by  Jivani………………………124

S. Mirzoyan– Documents Certifying the Help Extended to the Refugees by Non-Governmental Organizations in Rostov-on-Don and New Nakhijevan (1915-1916)……………………………………………………………………………………………………………..134

V. Hambartsumyan – Lawson Chambers, Acting Deputy Consul to the British Empire, on  1909 Adana Massacres………………………………………………………………….155

N. Adamyan –  From the History of Armenian-Oriented Activities of British  “Armenian  Company” (1916-1917) …………………………………………………………………………………163

R. Gasparyan,R. Sahakyan –  An  Excerpt from A-Do’s “My  Memoires”………..181

HISTORY AND POLITICAL SCIENCE

Yu. Ghulyan –  The Armenian   National Council in Baku as a Defender of Armenians in Azerbaijan (May 1918-May 1920)………………………………………….. 190

A. Sargsyan–Typology of Politica l Opposition on the Basis of Goal Orientation……….200

A. Navasardyan–Chinese Stratagems in the Diplomatic Practice of Small States……….206

V. Vardanyan –  Armenian Church as a Pillar for Nakharar Statehood (428-630)……212

M. Abrahamyan –  The Ideology  of Armenian  Liberation Movement in Sh.  Shamiryan’s  “Snare of Glory”…………………………………………………………………….. 225

PHILOSOPHY AND LAW

A. Ayvazyan – On the Issue of Bribery in the Private Sector……………………………..234

V. Karapetyan – Comparative Analysis of the Speeches by Grigor  Narekatsi and Barsegh Kesaratsi…………………………………………………………………………………………………………. 243

H. Tadevosyan –  “Theory of Justice” by John Rawls ………………………………………….253

SOCIOLOGY

A. Khachatryan–The Crisis of  “Elite” Perception in Contemporary Armenian

Society …………………………………………………………………………………………………………….260

L.  Poghosyan–Euthanasia in the Context of Various Religious Notions……………..267

LINGUISTICS AND LITERARY STUDIES

M. Zakaryan–National Identity Preservation Issues in Essay “Metsamor” by H.  Matevosyan……………………………………………………………………………………………..276

R. Yeghiazaryan – The Concept   of Progress in the Fiction  System of William Golding’s  Novel “Envoy Extraordinary” ………………………………………………………..291

A. Khachatryan– The Historical Process of Armenization of Anthroponyms from “Genesis”……………………………………………………………………………………………………. 299

CULTURE AND ART HISTORY

R. Mirzakhanyan – The  First  Steps towards the Formation of   Soviet Armenian Culture ( December, 1920- February, 1921)……………………………………………………306

Karine Vann (USA, Washington) – Armenian Folk Music and  the  East-West   Dichotomy  (on   Example of Komitas Vardapet  and Grigor   Suni)……….318

ARCHAEOLOGY AND ETHNOGRAPHY

V. Gayseryan – On the  Translation of an Inscription  on   Erebuni Fortress………..339

V. Vasilyan–Roman  “Armenia” as the First  Collective Image of Mother Armenia….345

A.Gegamyan–Rite, Ritual and Custom as Inheritance and Culture Transfer Mechanism…………………………………………………………………………………………………..353

JOURNALISM

H. Marutyan – The Ideological Peculiarities of  Soviet  Armenian   Press   under the Conditions of Political Pressure (1930s)……………………………………………………….362

N. Martirosyan, A. Menemshyan–The Media Profile of Armenian Society: A  Brief  Outline………………………………………………………….. …………………………………….376

PEDAGOGY

A.Yenokyan – Formation of Moral Values through the Instruction of   Mathematical   Problems in  the  Armenian Educational Setting in VII- XIX Centuries………….. 382

LITERARY REVIEWS

N.Poghosyan –The History of Medieval Getargel (Dzagavank) by Sargis Mkhitaryan.388

OUR JUBILEES

Kh. Badikyan –On  Memory of Academician Sergey Abrahamyan (90th Birth Anniversary)……………………………………..………………………………………………….391

E. Minasyan, A. Harutyunyan – N. Bolgov -50th Birth      Anniversary………395

SCIENTIFIC CHRONOLOGY

A. Asatryan – Levon Hakhverdyan and NAS RA  Institute of  Arts ……………….401

M.Kirakosyan –The Ninth Convention of Young Armenian Art Critics………..408

WORD OF MEMORY

Ruzan Sargsyan…………………………………….…………………………………………………413

Համակարգչային  ձևավորումը և  էջադրումը՝  Արմինե  Պետրոսյան

Компьютерный дизайн и пагинация –Армине Петросян

Հրատ. պատվեր N 586

Ստորագրված է տպագրության 28. IV. 2015 թ.:

Տպագրական 26 մամուլ: Տպաքանակը՝ 200:

ՀՀ ԳԱԱ տպարան, Երևան,Մարշալ Բաղրամյան պող. 24:

Խմբագրության հասցեն՝  0019, Երևան, Մարշալ Բաղրամյան պող. 24 գ:

Հեռ.՝ 564180, 581902:

Подписано к печати 28. IV. 2015 г.

26 печатных листов. Тираж – 200. Типография НАН РА,

Ереван, пр. Маршала Баграмяна 24.

Адрес редакции: 0019, Ереван, пр. Маршала Баграмяна 24г

Тел. 564180, 581902

Հանդեսի պաշտոնական կայքէջը` http://lraber.sci.am

Հանդեսի էլեկտրոնային հասցեն` lraber@sci.am

Официальный сайт журнала: http://lraber.sci.am

Электронная почта журнала: lraber@sci.am